Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
54
Rozdział2.Cel-znaczenie-kontekst-prawodawca-interpretator
Możnaprzypomniećtakżeciekawytrójpodziałmożliwychcelówwyk-
ładnizaprezentowanyprzezNelsonalWyróżniaon(1)celezwiązane
zegzekwowaniemnintencjimówcy”
,(2)celezwiązanezegzekwowa-
niemnrozumieniaodbiorcy”oraz(3)celezewnętrznewstosunkudo
komunikacjimiędzymówcąaodbiorcą,koncentrującesięnaczynieniu
systemuprawnegotakspójnymjaktomożliwelubutrzymywaniukosz-
tówprocesuwykładniwramachmożliwychdozarządzaniagranic64l
Zperspektywyceluwykładnirozróżniasięrównieżmodelarcheolo-
giczny(archeological)iżeglarski(nautical)65lPodejściearcheologicz-
necharakteryzujezarównotekstualizm,jakiintencjonalizm66iza-
kłada,żeznaczenieustawyjestwykutejakwkamieniuwdaciejej
uchwalenia,azadanieminterpretatorajestwykryćiodtworzyćten
pierwotnysens67lInnymisłowydlawykładninajbardziejistotnesą
teśladyprawodawcy,którepozostawiłonwdacieuchwalaniaustawy
(samtekst,jakteżmateriałylegislacyjnedoniego)68lŻeglarskisposób
myśleniapostrzegainterpretatorazgołaodmiennie69:
nParlamentbudujestatekiśledzijegopierwotnykurs,aleporty,bezpiecz-
neprzystanieiostatecznycelstatkumogąbyćwytworemjegokapitana,
pogodyiinnychczynników,niezidentyfikowanychpodczaswodowania
(lll)Modeltenpostrzegaustawęjakociągłyproces(podróż),wktórymza-
64ClNelson,Whatislll,sl351l
65TlAlAleinikof,UpdatingStatutoryInterpretation,MichiganLawReview
1988/87,sl21l
66TlAlAleinikof,Updatinglll,sl2lPodziałtenwprowadziłdowykładnikonstytu-
cjiP
lBrest,TeMisconceivedQuestfortheOriginalUnderstanding,BostonUniversity
LawReview1980/60,sl204inl;niecopoźniejposłużyłsięnimW
lNlEskridgeJr,
DynamicStatutoryInterpretation,UniversityofPennsylvaniaLawReview1987/135.
67TlAlAleinikof,Updatinglll,sl21l
68Jesttobardzopodobnysposóbmyśleniadometodyeklektyzmudedukcyjnego,
którastosowanajestwramachkrytykitekstówreligijnych-zoblBlDlEhrman,Prze-
inaczanieJezusalll,sl153-155l
69ClCurtis,ABetterTeoryofInterpretation,VanderbildtLawReview1950/3,
sl415:nBetterbepropheticthanarcheological,betterdealwiththefuturethanwith
thepast(lll)Betterthatthecourtsshouldsettheirdecisionsupagainstthepossibility
ofcorrectionthanmakethemtheshadowofafictionwhichamountstoadenialof
anyresponsibilityfortheresult”
,za:TlAlAleinikof,Updatinglll,sl66l