Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
dzidointerakcjimiędzyludźmi.Językniejestwięczaprojektowanyopty-
malnie,gdybraćpoduwagęwielewzględówfunkcjonalnych”(Chomsky
2005,87).
Niewątpliwietakaopiniawybitnegolingwisty,dokonywanazperspek-
tywyfunkcjonalnościjęzykaiewentualnychzakłóceńwprocesiekomu-
nikacji,podwielomawzględamijestzasadna.Niejednoznaczności,brak
precyzjiczyprostychmożliwościcelnegonazwaniatego,cojestzamiarem
nadawcy,sąfaktaminiepodważalnymi.Ale-paradoksalnie-wtym
tkwirównieżurodajęzyka.Metafora,skrótmyślowyigrajęzykowa,se-
mantycznaotwartośćsłowapozwalajątwórczozapełnićwiększośćtakich
luk.Byćmożepewnekategoriepojęciowenigdyniebędąwprostnazwane,
pozostanąniezwerbalizowanątajemnicą.Alewtymtkwirównieżuroda
języka.Mówiącmetaforycznie:nJęzykjestzasłoną,zaktórąskrywasięta-
jemnica.Uchyleniezasłony(ś)możetętajemnicęodsłonić,niemniejjuż
kontemplacjasamejzasłonypogrążawtrwożnejfascynacjiś”(Termińska
2001,49).Fascynacjadotyczyzatemdocieraniadotreścikryjącychsięza
owązasłoną,jakrównieżstudiowaniaistotyistrukturysamejzasłony
-języka.Dlategoczęstojakomateriałilustrującyposzczególnetezyczy
propozycjemetodologicznewykorzystywanebyłytekstykreatywne,ar-
tystyczne,aforyzmyitd.
Ponadtojęzykjestnośnikiemwartościkulturowych,łączniezinnymi
kodamistanowipsychicznewyposażeniekażdegoczłowieka,kształtując
jegotożsamośćjakoczłonkaokreślonejwspólnoty,aletakżejakojednostki
zwłaściwymijejsposobamipatrzenianaświat,jegoporządkowaniaiwar-
tościowania.Iwtymrównieżtkwiurodajęzyka.
Wiążesiętozprzyjmowanymzałożeniem,żeniejęzykwyłącznietworzy
kulturę,leczjestprzezkulturęwidzianąjakocałokształtludzkichosiągnięć,
doświadczeńiwiedzytworzony.Takrozumiemdefinicjękulturyzapro-
ponowanąprzezJürgenaHabermasa:nKulturąnazywamzasóbwiedzy,
zktóregouczestnicyinterakcjiczerpiąinterpretacje,porozumiewającsię
natematczegośwświecie”(Habermas1986,36).Wjęzykukumulująsię
iutrwalająludzkiedoświadczenia,aleteżjęzykniemamonopolunawy-
łącznośćinterpretacjiowychdoświadczeń.Jestonjednymzeskładników
kultury,byćmożeskładnikiemnajdoskonalszym,aleskładnikiemistnie-
jącymobokwielukodówpozajęzykowych.Dlategoproponowanetuujęcia
12