Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
26
Wstęp
ludowejlubwymiennie–religijnościpotocznejczyreligijnościcodziennej
–trzebauwzględnićjeszczeinnetekstysemiotyczne,ważnewprocesiejej
otwarcianaświatzwiązanegozglobalizacją:media,czyliśrodkimasowego
przekazuinowemedia.Niechodzitutajbynajmniejoprostezapożyczenia,
aleoprzenikaniewielutradycjiiźródeł,bezznajomościktórychreligijność
ludowa,awspółcześniepotoczna,jawisięjakoskostniała,zamkniętaizawsze
takasama.PostulowanaprzezGeertzametoda„gęstegoopisu”,polegająca
nazebraniuźródełiichinterpretacjiwkontekściesposobumyśleniaizna-
czeńnadawanychdanemuzjawiskuprzezbadanąspołeczność,umożliwia
wbadaniachantropologicznych„negocjacjętreści”inadanieostatecznej
interpretacjiprzezbadacza,comaznaczeniezwłaszczawsytuacjachporu-
szaniasięwniezawszejednoznacznychiwpełniweryfikowalnychbada-
niachodległychwyobrażeńkulturowych27.Wbadaniachtegotypuzjawisk
antropologmusisięwykazaćpostawąrozumiejącą,apostępowaniebadawcze
powinnociążyćraczejwtymprzypadkukupodejściuinterpretatywnemu,
wyjaśniającemuznaczenianadanezjawiskomprzeztwórcówdanejkultury.
Źródła
Podstawowymateriałwykorzystanyizanalizowanywpracypochodzizarówno
zeźródełzastanych,jakiwywołanych.Zmateriałówzastanychwykorzy-
stałamprzedewszystkichźródłahistorycznedotycząceprocesuprzenikania
kalendarzabizantyńskiegonaziemierumuńskie.Przeanalizowałamnajstarsze
kronikiidokumentyzterenówrumuńskich–napisanewjęzykuslavona,
tworzoneprzezmnichówizwiązanezdworemhospodarówrumuńskich–
podkąteminformacjiokalendarzu.Dopełniłamjeanaliząpierwszychkronik
wołoskichimołdawskich,wtymprzedewszystkimMichałaMoxa,Radu
Greceanu,RaduPopescu,ConstantinaCantacuzino,GrigorieUrecheiIona
Neculce.Wieleciekawychwiadomościokalendarzuprawosławnymzawiera
pracaDymitraCantemiraDescriereaMoldovei,wktórejznaleźćmożnatakże
jedneznajstarszychpoświadczeńniektórychludowychzwyczajówterenie
terenówMołdawii,m.in.wesela,pogrzebu,paparuda,càluşari
28
.Cenneźródło
analizystrukturykanonicznegoiludowegokalendarzaprawosławnegooraz
związanejznimobrzędowościstanowiłydlamnietakżetekstycudzoziem-
cówpodróżującychprzezrumuńskietereny,m.in.dziełoPawłazAleppo,
którywXVIIwiekuodwiedziłWołoszczyznęiMołdawięwdrodzedoRosji
zantiocheńskimpatriarchąMakarym,orazWłochaAntona-MariadelChiaro,
27C.Geertz,Interpretacjakultur.Wybraneeseje,przeł.M.M.Piechaczek,Kraków2005,
s.17–46;E.Nowicka,Światczłowieka–światkultury,Warszawa2009,s.119–120.
28D.Cantemir,DescriereaMoldovei,trad.deP.Pandrea,Bukareszt1956.