Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
1.Wymienialnośćwalutimechanizmykursówwróżnychsystemachmonetarnych
okresie(okażesięnimstosuneksiłnabywczychdwóchróżnychjednostekpieniężnych),
ustępujepierwszoplanowegomiejscawkrótkimokresieinnymwpływom,takimjakocze-
kiwaniakursowe,któremogąbyćwysocezmienne,orazróżnicestópprocentowychwda-
nymkrajuipozajegogranicami.Tezaśkrótkoterminowoaktywneczynniki,dlaodmiany,
choćnadalobecne,tracąsamoistnąsiłęoddziaływaniawdługimokresie,ustępującmiejsca
temupierwszemuzwymienionychelementów(ewolucjistosunkusiłnabywczych).
Wpierwszymprzybliżeniudorzeczywistościmożnajednak,bezrozmijaniasię
zprawdą,wskazaćtunaparębezpośrednich,łatwodostrzegalnychprzyczynzmianpopy-
tuipodażywalut,zaktórymikryjąsiętegłębiejleżącepowodyzmian,októrychbędzie
mowaosobno.Możnateż,dlanaocznegozilustrowaniawynikudziałaniatychbezpośred-
nichprzyczyn,posłużyćsięprzytymtradycyjnymikrzywymipopytuipodaży,przyogra-
niczeniuuwagidoprzyczynwystępującychwsferzehandluzagranicznego(naraziezpo-
minięciemgrupyczynnikówniedającychsięwepchnąćwtakuproszczonyschemat,jakimi
sąautonomiczneprzepływykapitałowe).Takiebardziejadekwatneujęcie,zdolnepostawić
wcentrumuwagiczynnikiobecnienajważniejsze,wymagazastosowaniainnegoschema-
tukoncepcyjnegoniżtradycyjnekrzywepopytu–mianowicie:analizyzasobowo-portfe-
lowej.Będzietozadaniemnastępnegorozdziału.Ograniczonośćtradycyjnego,„strumie-
niowego”punktuwidzenia,właściwegotradycyjnemuschematowiprzecinającychsię
krzywychpopytuipodaży,niepozbawiategoschematuwszelkiejwartościpoznawczej.
Narzucajedynieprowizoryczneuproszczeniesprowadzającesiędoskupieniauwagnara-
zienasamychstrumieniacheksportuiimportu,jakoźródłachpopytu(takżestrumieniowo
rozumianego)ipodażywalutobcych–zabiegmetodologiczniecałkiemdopuszczalnyprzy
abstrahowaniuodwpływuobrotówkapitałowychnarynekikurs2.Popytnadewizy,tak
samojakichpodaż,jestwtedyreprezentowanynawykresieprzezznanemarshallowskie
krzywe(patrzrys.1.1orazrys.1.2).Ośpionowasłużydoukazaniacenyjednostkiwaluty
obcejwpieniądzukrajowym(kurswalutowyK).Ośpoziomawskazujeilościwaluty
obcejQoferowaneizapotrzebowaneprzezrynekprzydanymkursiewciąguprzyjętego
czasu.Wzrostpopytu,taksamojakwzrostpodaży,sągraficznieprzedstawianejakoprze-
sunięciaodpowiedniejkrzywejwprawo(aspadek–jakoprzesunięciawlewo).Krzywa
dtopopytnadewizy,akrzywastopodażdewiz.Odpowiednieprzemieszczeniasiępunk-
tuprzecięciasięobukrzywychwpionie–wgóręalbowdół–sąrozumianejakowzrosty
ispadkikursupoosiągnięciunowegopołożeniarównowagi.
Trzebawtedyjednakpamiętać,żewykresytakieniesązdolneukazaćmożliwych
oscylacjikursuzdnianadzieńiukrytejzanimigryprzyczyn.Pokazujątylkostrumienie
popytuipodażyorazostatecznyefektnettoichwzajemnegodostosowaniasięwdługim
okresiewpostaciprzesunięciasiękursu3.
2Niezapominajmy,iżliberalizacjaiglobalizacjamiędzynarodowychrynkówfinansowychjestzaszłością
historyczniecałkiemświeżą–przezwiększączęśćdwudziestegowiekuobrotykapitałowebyłyskrępowane
izredukowanedorangiczynnikaozupełniepodrzędnymznaczeniuwstosunkudohandlumiędzynarodowego.
Wtakiejsytuacjitradycyjnysposóbpostrzeganiadeterminantkursuprzezpryzmatjegopowiązańzestrumienia-
mihandlubyłcałkowiciesensowny,aograniczonąużytecznośćpoznawczązachowujenawetiteraz.
3Trzebatuprzypomnieć,żewteoriianalizyekonomicznejtzw.długiokresmożeoznaczać,aleniemusi,
konkretnyodcinekczasufizycznego.Jestto–ściślerzeczujmując–poprostutakiokres,wktórymwszystkie