Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wojnaizapis.Odziennikachwojennych
45
którypowstanienanowo,odkopiepalimpsestyepokipiecówibę-
dzieusiłowałzrozumieć16.
WprzyjętejprzezemnieperspektywiesłowaJerzegoJedlickie-
godomagająsięwzmocnienia.Dlamniebowiemsamapraktyka
prowadzeniazapisów,samaktpisaniadziennika,samamotywacja
ijejrealizacjawpostaciponawianegowysiłkuzapisywania,sąrów-
nieważnejakto,coostateczniezostałozapisane.Ito,cosięza-
chowało.Chciałbymdziennikipostrzegaćnietylkojakoteksty-
przekazyznieludzkiegodoludzkiegoświata,alejakoaktypisania
ustanawiające,czyteżpodtrzymujące,przestrzeńtego,coludzkie
wobliczunieludzkiego,przestrzeńkulturywsytuacjijejzałama-
niasię.
Wymiarmaterialny
Każdydziennikmapewną,niepowtarzalnąmaterialność.Moż-
najednakwyróżnićtypowematerialnenośniki17dzienników,jak
icharakterystycznecechyichwyglądu.Diaryścinajczęściejpro-
wadząswojedzienniki,używającdotegoróżnegorodzajubrulio-
nówizeszytów,notesów,podręcznychkalendarzy(agend)lubluź-
nychkartek.Pisząnajchętniejwiecznympióremlubdługopisem,
rzadziejołówkiemlubflamastrem.Bardzoczęstowdziennikach,
oprócztekstu,znajdująsięteżrysunki,różnegorodzajuozdobni-
ki,tabele,spisy,wykresyetc.,wklejane(czasemtylkowkładane)
sądodziennikazdjęcia,rachunki,wykorzystanebilety,pocztów-
16J.Jedlicki,Dziejedoświadczoneidziejezaświadczone,w:Dziełoliterackiejako
źródłohistoryczne,red.Z.Stefanowska,J.Sławiński,Warszawa1978,s.345.
17Używamtuprzekładufrancuskiegopojęciasupport,którewrozprawachtamtej-
szychhistorykówpojawiasiębardzoczęsto.Nazywaonomająceswojąmate-
rialnąpostaćobiekty,czyteżprościej,typyprzedmiotówmaterialnych,służące
dowyrażenialubutrwaleniaznaczącychkulturowostruktursłownych,obrazów
lubprzedstawień.Naznaczenienośnikawpraktycediarystycznejwielokrotnie
zwracałuwagęPhilippeLejeune.Zob.teżJ.Hébrard,Tenirunjournal.L’écriture
personelleetsessupports,w:Récitdeviesetmédias,red.Ph.Lejeune,Centrede
RecherchesInterdisciplinairessurlesTextesModernes,UniversitéParisX-Nan-
terre1999(coll.Ritm20).