Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
28
I.Psychospołecznedeterminantyzachowańdewiacyjnychnieletnich
Młodszywiekszkolnyjestokresem,wktórymdziecizaczynająłączyćsię
wgrupyskupiającewspólnezainteresowania.Stanowiąonepodstawękształ-
towaniasiętrwałychkontaktówkoleżeńskich
21
.Kontaktynawiązanewtym
okresieprzezdzieckoczęstoprzesądzająodalszymjegorozwoju
22
.Dziecko
stopniowocorazbardziejzaczynaliczyćsięzopiniąkolegów.Womawianych
kontaktachrozwijasiępopularnośćdzieckawzespole.Przyjmującjązapewien
punktodniesienia,możnawyróżnićjednostkiakceptowane,odrzucaneiizo-
lowane
23
.Jednostkaakceptowanajestpopularnawgrupie,nawiązujezjej
członkamiprawidłowekontaktyspołeczne
24
.Naakceptacjęzestronygrupy
mogąliczyćtedzieci,któreosiągająsukcesywzadaniachisprawnościach
cenionychprzeznauczycieli,rówieśnikówiinneosobybędąceautorytetami
25
.
Natomiastjednostkaodrzuconaniecieszysiępopularnością,wzbudzaujemne
uczucia,popadawkonflikt,atakżemanieprawidłowoukształtowanekon-
taktyspołeczne
26
.
Byciemałoatrakcyjnymlubźleocenianymmożewpływaćujemniena
samopoczuciedzieckaorazspowodowaćpesymistycznespostrzeganiesiebie
teraziwprzyszłości
27
.Zkoleidojednostkiizolowanejczłonkowiegrupymają
stosunekambiwalentny,tzn.żeosobatakaniewywołujeuczućanipozytyw-
nych,aninegatywnych.Nienawiązujeonazczłonkamigrupybliższychkon-
taktówinieuczestniczyczynniewjejdziałalności.Popularnośćjestbardzo
ważnazespołecznegopunktuwidzenia,ponieważwywieradużywpływna
socjalizacjędzieci,atoumożliwianawiązywaniekontaktówspołecznychoraz
przyczyniasiędoaktywizacjispołecznejdziecka
28
.Badaniawykazały,iżdzieci
popularnemajązazwyczajdobrewarunkiśrodowiskowe,wywodząsięztzw.
dobrychrodzin,wktórychniewystępująsytuacjepatologiczne.Natomiast
przyczynaniepopularnościmożemiećswojeźródłowbrakuudzieckakoleżeń-
skości,nieumiejętnościwspółżyciawgrupie,atakżewskłonnościdoizolacji
29
.
Młodszywiekszkolnyjestzdominowanyprzedewszystkimprzeznaukę
szkolną,cowdużymstopniuprzyczyniasiędoznacznejintensyfikacjirozwoju.
Zajęciepozycjiuczniajestpewnymznaczącymkrokiemwprocesiekształto-
waniasięosobowości.Dojejrozwojuprzyczyniająsiętakżekontaktyzrówieś-
nikami,uczniamitejsamejklasy
30
.Należytakżepodkreślić,żeinstytucjonalne
nauczanieiwychowanie(chodziprzedewszystkimoprzedszkoleiszkołę)ma
21
Ibidem,s.153.
22
P.E.Bryant,A.M.Colman,Psychologiarozwojowa,Poznań1997.
23
24
Z.Skorny,Proces...,s.154.
Ibidem.
25
B.Harwas-Napierała,J.Trempała,Psychologia...,s.150.
26
Z.Skorny,Proces...,s.154.
27
B.Harwas-Napierała,J.Trempała,Psychologia...,s.150.
28
29
Z.Skorny,Proces...,s.155-159.
Ibidem.
30
M.Porębska,Osobowośćijejkształtowaniewdzieciństwieimłodości,Warszawa1982,
s.157-172.