Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Etoszapoznanyalbooekspansywnympojęciuhabitusu
27
pozornegoprzeciwstawieniaanalizypostawianalizystruktur(zob.
Szawiel[1982]2011),otwierająctępierwsząnaproblematykęinter-
akcyjnychnastępstwdominacjistrukturalnej.
Dominacjawyrażasięwnaśladownictwie.Możemyoczywiście
mówićokopiowaniuwskaliogólnospołecznejiwskazywaćwzoro-
twórcząrolęwarstwwyższych,któramafunkcjęintegracyjną(zob.
Simmel2006,s.20inast.;Elias2011,cz.I).Jednakrównieżkonstru-
owaniewięziwobrębieposzczególnychgrupopierasięnanaśladow-
nictwie,którejestmodelowaneprzezwzorzecosobowybliskiobrazo-
wiżyciajednostekwgrupiedominującej.Wobrębiegruptworzących
społeczeństwowzorceosobowereprodukująsiętakżeprzeznaślado-
wanieosóbstojącychwyżejwhierarchiigrupy.Podążaniezajednym
wzorcemosobowymintegrujegrupęimożestanowićjedenzjejso-
cjologicznychwyróżników.Takigrupowywzorzecjestwięcrównież
podobnydomodelurolispołecznejiwykazujenieciągłościwypełnia-
nezałożeniamicododyspozycjimoralnych,jakiemuszątowarzyszyć
określonymzachowaniom.Ktomówiistąpajakrycerz,musibyćry-
cerzem-dlategorycerzamożnarozpoznaćnawetprzybrakuinnych,
bardziejniżzachowanienamacalnychwyróżnikówprzynależnoścido
grupyetosowej.Kategoriaetosu,inspirowanaetosemwojownika,od-
dajewięcpewnąnaiwność,właściwądlaspołecznościniezróżnicowa-
nych,wktórychjakorealnegozagrożenianiepostrzeganoskutecznego
podszywaniasiępodprzedstawicielainnejgrupyspołecznejprzezimi-
tacjęodpowiednichzachowańcharakterystycznychdlajejczłonków.
Wtakichspołecznościachmoralnywymiaretosuma,jaksądzę,nie
mniejszeznaczenieniżwspołecznościachzróżnicowanych,jednak
prawdziwośćzałożeniaozgodnościmiędzymoralnądyspozycjąakto-
raspołecznegoajegopostępowaniemjestpoprostuowielebardziej
prawdopodobna.Imwięcejwżyciuspołecznymsytuacjidowodzących,
żemożnazpowodzeniemuchodzićzaczłonkagrupyetosowej,niepo-
dzielającwistociejejzasad,tymbardziejproblematycznawstosowa-
niustajesiękategoriaetosu.TozapewnemiałnamyśliGeorgSimmel,
pisząc,żekłamstwojestniegroźnewspołeczeństwachpierwotnych,
bardzozaśniebezpiecznewspołeczeństwachwysokorozwiniętych
(Simmel2005,s.231).