Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdział2.Wyłączeniesędziego
Art.42
lubapelacyjną),sądorzekajednoosobowo(art.30§1i2k.p.k.).Wrazierozstrzyganiakwestii
wyłączeniasędziegopodczasrozprawygłównejalborozprawyapelacyjnejprzewodniczącyskła-
duorzekającegopowinienzarządzićprzerwęwrozprawiewceluwydaniawtymprzedmiocie
orzeczeniaprzezsądwinnymskładzieniżten,któryorzekanarozprawie.Wynikatozprzepi-
suart.42§4k.p.k.,stanowiącego,żesędzia,któregowyłączeniedotyczy,niemożebraćudzia-
łuwrozpoznaniukwestiiwyłączenia.Niejestzatemtakżemożliwerozpoznaniewnioskuna
rozprawie,gdyżwwynikuniebraniaudziałuwjegorozpoznaniuprzezsędziego,któregownio-
sekdotyczy,składsądustałbysięniekompletny.Zależniewięcodtego,czyorzekanienastępuje
wokresieprzerwywrozprawiegłównejprowadzonejwsądzierejonowym,gdziezasadąjestroz-
poznawaniesprawywskładziejednoosobowym,czyteżwsądzieokręgowym,gdzieorzekaskład
kolegialny,wczasieprzerwywrozprawiesądrozpoznajekwestięwyłączeniasędziegonaposie-
dzeniuwskładziejednoosobowymzudziałeminnegosędziegoalbowskładziewieloosobowym
(np.ławniczymzudziałemtychsamychławnikówiewentualniedrugiegosędziegowskładach
pięcioosobowych)iwtymsamymskładzieliczebnym(trzy-lubpięcioosobowym),jednakże
zudziałeminnegosędziegowmiejscetego,któregowyłączeniedotyczy.
7.Jeślirozpoznaniewnioskulubżądanianastąpiłopodczasprzerwywrozprawie,asądichnie
uwzględnił,topozakończeniuprzerwyrozprawajestkontynuowanawtymsamymskładzie
orzekającym,tzn.zudziałemsędziego,któregodotyczyływnioseklubżądanie.Jeślijednaksąd
zdecydujeowyłączeniusędziego(wydapozytywnepostanowieniewprzedmiociewyłączenia
sędziegoodudziałuwsprawie),rozprawazmocyprawajestprowadzonaodpoczątkuzuwagi
nakoniecznośćzmianyskładusądu(art.402§2k.p.k.).Napostanowieniewprzedmiociewy-
łączeniasędziegozażalenienieprzysługuje(arg.exart.459§1i2k.p.k.),jednakwapelacjiod
wyrokustronamożepodnieśćzarzutydotyczącetegoorzeczenia(art.447§4k.p.k.).Zażalenie
nieprzysługujetakżenaorzeczeniesądunadrzędnegopozostawiającebezrozpoznania-zpo-
wodustwierdzonejniedopuszczalnościprawnej-wniosekowyłączeniewszystkichsędziówsądu
niższegorzędu(art.42§4k.p.k.)162.
8.Sądemwłaściwymdoorzekaniawkwestiiwyłączeniasędziegojestsąd,któryrozpoznajedaną
sprawę.SądNajwyższyuznaje,żechodzituosądtożsamymiejscowoiinstytucjonalnie,niezaś
osądwtakimsamymskładzie,któryprocedowałwsprawiewmomencie,gdyówwniosekzostał
złożony163.
9.Przepisw§2zawieraregulacjędotyczącądodatkowejformywyłączeniasędziego,mającejzasto-
sowaniewsytuacji,gdyzachodzijednazpodstawwymieniowychwart.40k.p.k.Jesttoforma
nsamowyłączeniasię”sędziegoodorzekaniawsprawie.Sędziaskładaoświadczenieowyłącze-
niusięodudziałuwsprawie.Jesttooświadczeniewformiepisemnejoistnieniuokoliczności
powodującejwyłączeniesędziego.Złożenietakiegooświadczeniawinnejniżpisemnaformie,
np.ustniedoprotokołurozprawyalboposiedzenia,niebędzieskuteczne.Stylistykaprzepisunie
pozostawiawątpliwości,żesędziamaobowiązekniezwłocznegozłożeniaoświadczeniawkaż-
dymprzypadkuzaistnieniaokolicznościwskazanychwkataloguznajdującymsięwart.40k.p.k.
(iudexinhabilis).Zchwilązłożeniaoświadczeniasędziaexlegezostajewyłączonyzudziału
wsprawie,leczprawdziwośćoświadczeniasędziegoniepodlegakontroli-sądniewydajewtym
przedmiocieżadnegopostanowienia(arg.exart.42§4k.p.k.).Sędziaodmomentuzłożenia
oświadczenianiepowinienjużpodejmowaćżadnychczynnościwsprawie,gdyżzostałzniej
wyłączony.Należyprzyjąć,żedotyczytotakżeczynnościniecierpiącychzwłoki,gdyżobowiązek
ichpodejmowaniadotyczytylkosędziego,codoktóregozłożonowniosekojegowyłączeniena
podstawieart.41§1k.p.k.
162
Por.postanowienieSNz15.02.2011r.,IVKZ8/11,OSNKW2011/2,poz.21.
163
Por.postanowienieSNz12.05.2005r.,VKK430/04,LEXnr151684.
HannaPaluszkiewicz
139