Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
24
Obliczaszkoły
mocnedlauczniastajesięrównieżprzeglądanietreści,którebędąprzed-
miotemnastępnejlekcji46.Takiedodatkowewyposażeniewychowanka
wodpowiednioprzygotowanyiwyselekcjonowanymateriał,uzupełniany
takżeobjaśnieniemsłownictwatrudnego,pozwalawpłynąćnajakośćzajęć
oraz—zapomocąróżnychtypówtekstów:pisanego,apóźniejmówionego
—pomagautrwalaćpojawiającesięsekwencjemyślowe.
Wtokuszkolnejedukacjipolonistycznejrozwijanieidookreślaniepod-
miotowości,rozumianejwodniesieniudospołeczeństwajakosystem
wewnętrznychprzepisów47,dokonujesięwkontekściewartościowania.
Nauczycielpolonistastajesięświadkiemrozwojuuczniawróżnychdzie-
dzinachsztuki,którawyzwalawcorazbardziejzłożonychprzestrzeniach
komunikacjinowerozumieniewartości.Bardzoistotnymcelemedukacji
—wewszystkichprzestrzeniach,wjakichkomunikujesiępodmiot—jest
„doprowadzeniedotego,abyuczeńrozumiałwartości,umiałodróżnićjeod
antywartości,adalej—abyrespektowałiakceptowałwartości”48.Wefekcie
trudnosprawić,byzamierzeniatestałysiępodstawąinstytucjonalnegood-
działywania.JakzauważaJadwigaRadwańska,jakośćrelacjiopartanasza-
cunku,naturalnejwięziczymoralnymautorytecieniedajesięująćwramy
recept,regulaminówczyrozliczeń49.
Eksponowanewramachedukacjipolonistycznejsposobyiformyod-
czytaniawartościzakorzenionychwtradycjihumanistycznej—zkoniecz-
nościokrojoneiodartezauryświeżości—dalekiesąodoczekiwańwielu
uczniów.Próbarelatywizacji,dotykającawartościpowszechnieuznawanych,
możeskutkowaćdysfunkcjonalnościąedukacjiioderwaniemjejodrzeczy-
wistychpragnieńidążeńpodmiotu,atakżewpłynąćnaosłabieniewięzi
międzyuczestnikamiprocesudydaktycznego.
Edukacjajakoważnenarzędziewprowadzaniawsferękomunikowania
wartościnierzadkostajesięinstrumentemmaskowaniazestawupłytkich
iuproszczonych„prawd”,wygłaszanychzpatosemwsytuacjipowoływania
sięnawartościponadczasowe,czyteżsposobemuładzeniaiugrzecznienia
wzajemnychrelacjizwychowankiem,bytenmógłzbliżyćsiędozapro-
jektowanegoideału.Nieprzypadkowoprocesowitzw.podmiotowychod-
działywańtowarzyszyiświęcitryumfycałarzeszametodaktywizujących,
oferującychuwodzicielskizestawhaseł,które—beznależnegoprzygoto-
wania(takżeterapeutycznego)—wprowadzająatrapyzamiastpodstawo-
46
Por.ibidem,s.395.
47
RegulacyjnąkoncepcjępodmiotowościT.Tomaszewskiegopodajęza:C.Wiśniew-
ski:Podmiotowośćwyrazemregulacjistosunkówczłowieka.W:Podmiotowośćwpraktyce…,
s.24.
48
L.Jazownik:Wkręguhistoriiiteoriiedukacjipolonistycznej.Studiaiszkice.Zielona
Góra—Warszawa2011,s.268.
49
Por.J.Radwańska:Czasnafeedback…,s.18.