Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
18
1.Istotaiteoretycznepodstawyspołecznejodpowiedzialnościprzedsiębiorstwa
dytówkonsumpcyjnych,kreowanieirozprzestrzenianienieprawdziwychinformacji
orazmanipulowanieopiniąpubliczną(główniezapośrednictwemnowychtechnolo-
giiteleinformatycznych)itd.Działalnośćbiznesowazatemcorazczęściejkojarzona
jestnegatywnie,tymbardziej,żeszerokopojętybiznes,wswympodstawowymza-
łożeniuzwiązanymzmaksymalizowaniemkorzyści,„narażony”jestnaogranicza-
niedziałańzgodnychzetykąorazzobowiązaniemspołecznym.
Dlategowydajesię,żepotrzebaetycznychiodpowiedzialnychzachowańwsfe-
rzespołeczno-gospodarczejwynikazfaktu,żezpoczątkiemnowegowiekuprzyszło
namżyćwświeciezagubionychwartości,kryzysuzaufania,relacji,lojalności
iuczciwości.Tymsamymrośnieznaczenieklarownychdziałańoraztrwałychzasad
realizowanychprzezprawychludzi.Wydajesię,żeobecnykryzysgospodarczyjest
wtórnywstosunkudopierwotnychproblemówwsferzerelacjimiędzyludzkich.
Społeczeństwoinformacyjne,gospodarkaopartanawiedzy,technologicznyrozwój
sprzyjająpodniesieniujakościżyciaprzeciętnegoobywatelarozwiniętegoświata,
aleczyzapewniająmupoczuciebezpieczeństwaiszczęśliwebytowanie,niezależnie
odtego,czymowoszczęściejest?Możnaulecwrażeniu,iżpostmodernistyczny
obrazrzeczywistościorazzałożeniamoralnegorelatywizmuniebezpiecznieliberali-
zujądecyzjeiwyborywspółczesnegoczłowieka,któregożyciedodatkowo,apriori,
zdominowanejestprzezefektywnośćekonomicznąopartąnailościowychkryte-
riach,standaryzacji,unifikacjii„niecierpliwej”sprawnościrozumianejwkategorii
szybkościikrótkichcyklówwytwarzaniaiżyciawwieluwymiarach.
Ponadtozmienionainieustannierozszerzananaturaludzkiegodziałaniastawia,
wskutekogromuinowatorstwaswychdokonańorazichwpływunaglobalnąprzy-
szłośćczłowieka,zagadnieniamoralne,wobecktórychetykadawniejsza,nastawio-
nanabezpośrednierelacjeczłowiekazbliźnimiwobrębiewąskichhoryzontówcza-
sowychiprzestrzennych,pozostawianasnieprzygotowanymi.Abyzmierzyćsię
ztymizagadnieniami,potrzebnajestjakaśnowarefleksjanadzasadamietycznymi
–wtymrównieżzasadami,któredotądpozostawałyniewidoczne,albowiemnie
miałyrealnegozastosowania.Wydłużonyzasięgnaszychczasówprzesuwaodpo-
wiedzialność,którejprzedmiotemjestlossamegoczłowieka,docentrumsceny
etycznej.Wzwiązkuztymwymaganejestnowespojrzenienaodpowiedzialność,
któramożesięodnosićzarównodosferyprywatnej,jakisferypublicznej.Jejaksjo-
matgłosi,żeodpowiedzialnośćstanowikorelatmocyimusibyćwspółmiernazza-
kresemtejmocyijejwykorzystania.Podołaniedziśtakiejodpowiedzialnościwy-
magadalekosięgającegoprzewidywania[Jonas1996,s.17].Obserwowanaerozja
wartościetycznychmaswojeźródłowtendencjidowspomnianegojużsprowadze-
niajakościżyciawspółczesnegoczłowiekadowymiaruekonomicznego,cozkolei
prowadzidomaterializacjisferypsychicznej,wzmocnieniakalkulatywnegocharak-
teruwartościirelacjimiędzyludzkich3,tworzeniapseudowartości,rozwiązywania
3Potencjalnienieopłacalnewartościzwiązanesązbezpieczeństwemiochronążycialudzkiego,
rozwojemintelektualnymiduchowymczłowiekaorazochronąprzyrody,natomiastpotencjalnieopła-
calnewartościdotycząużytecznościorazjejpraktycznegoiekonomicznegocharakteru.Myślfilozo-