Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
wśródliteraturoznawców.Należyjednakzauważyć,żejużwlatach
siedemdziesiątychubiegłegowiekuKrzysztofDybciakdostrzegł,
iżflplejadaksiężypoetów”wPolscetofljedynyfenomennaświe‑
cie”,któryzracjiswejunikatowościpowinienbyćzbadanyiopi‑
sany17.Tymbardziej,żeobecnośćkapłanówpoetówwprzestrzeni
literackiejzaznaczyłasięjeszczemocniejwzwiązkuzwyborem
KarolaWojtyłynaStolicęPiotrową.WedługChrząstowskiej,meto‑
dologicznewydzielenietegotypupoezjimauzasadnienienietylko
wkryteriumsocjologicznym,jakokonsekwencjaprzynależności
twórcydoodrębnejgrupyspołecznej,aletakżewwyróżnikach
poetykiimmanentnej18pisanychprzezkapłanówwierszy:tematycz‑
nym,językowymipoetyckim.Wśródpodejmowanychprzezksięży
poetówkwestiiznajdująsięmiędzyinnymi:powołaniekapłańskie,
duszpasterstwo,kaznodziejstwo,Kościółihierarchia,Eucharystia.
Swoistącechąstajesięrównieżjęzykpoetycki,wktórymdominuje
językśrodowiskowy,nasyconysłownictwembiblinym,liturgicznym,
modlitewnymoraztropykapłańskie,któretworząkapłańskieobrazowa-
nie,awywodząsięzgłębokiegoduszpasterskiegodoświadczenia,
powołania,zcodziennejegzystencjiksięży.
Pomimożewrozprawieszczególnąrangęnadajękategoriipoe-
zjakapłańska,wtokuniniejszychrozważaństanowionajedynie
punktwyjścia.Wanalizieiinterpretacjitekstówksiężyniepoświę‑
camuwagiaspektowiduszpasterskiemu,osobistemudoświadcze‑
niukapłańskiemuczyrealiomżyciaksięży.Pokazujęraczejsposób
werbalizowaniadoświadczaniaświataiBoga,awkonsekwencji—
pisania,wyznaczonegoprzezkategorięparadoksu.Dlaczego?Jak
sięzdaje,ztrzechpowodów.Popierwszedlatego,żepoezjękapłań‑
skąnależyciezoperacjonalizowałajużBożenaChrząstowska,rozpa‑
trującdośćdokładniepoezjęzarównoTwardowskiego,Pasierba,jak
ioszajcy,więctrudnotuonowe,rewolucyjneodczytanie;podrugie
dlatego,żecelmojejpracyjestinny—pokazaniechwytuliterac-
kiegowtwórczościtrzechtwórcówkapłanów;potrzeciewreszcie
dlatego,żewierszeichsąnietylkoreligine,aleikapłańskie.Księża
17
K.Dybciak:Literaturawobecreligii—izolacjaczyprzenikanie?.flZnak”1977,
nr1—2,s.1370.
18
Por.SłownikterminówliterackichoRedoJ.Sławiński.Wrocław2002,s.401.
Poetykaimmanentna—zespółregułinormorganizującychwypowiedźliterac-
kąbądźkompletwłaściwościpodjakimśwzględemjednorodnych,dającychsię
wyprowadzićzbudowysamychdzieł,alewprzeciwieństwiedopoetykisformu-
łowanejbezpośrednioniewerbalizowanych.Kategoriępoetykiimmanentnejipoetyki
sformułowanejwprowadziłB.MarkwardtwdzieleGeschichtederdeutschenPoetiko
Berlin1956.
15