Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
RozdziałI.Uchylaniesięodopodatkowaniaaunikanieopodatkowania
ZgodnieztreściąwyrokuTrybunałuKonstytucyjnegozdnia15maja
2012r.17żadneprawoiwolnośćniemającharakteruabsolutnego,wzwiąz-
kuzczymmogąbyćonepoddawaneprzezustawodawcępewnymogra-
niczeniom.Badaniudopuszczalnościtychograniczeńiichzakresusłuży
zasadaproporcjonalności,którejpodstawęstanowiądwaartykułyKonsty-
tucjiRP:art.31iart.84.Zasadatamanaceluustaleniegranicywrelacji
międzyobowiązkamikonstytucyjnymizjednejstronyaochronąkonsty-
tucyjnychprawiwolnościzdrugiej18.Ustalenietejżegranicyjestwynikiem
kompromisupomiędzyzakresemprawiwolnościazakresemobowiązków;
granicetegokompromisuprzesuwająsięnaniekorzyśćpodatnikówwsku-
tekuchylaniasięodopodatkowania19.Koniecznośćzwalczaniazjawiska
uchylaniasięodopodatkowaniapowoduje,żezakresprawiwolnościulega
istotnemuograniczeniu.Starającsięzatemprzystanowieniuprawaokreślić
iwyznaczyćgraniceprawiwolności,ustawodawcapowinienkażdorazo-
wogłębokoprzemyślećkwestię,czywprowadzanaregulacjajestwstanie
doprowadzićdozamierzonychskutków,aprzytymczyjestniezbędnadla
ochronyinteresupublicznego,zktórymjestpowiązana,orazczyefekty
takiejregulacjipozostająwproporcjidociężarównakładanychprzeznią
naobywateli(zasadaproporcjonalnościsensustricto)20.
Podkreśleniawymaga,żekonstytucyjnazasadaproporcjonalnościwiąże
sięzjednąznaczelnychregułpolskiegosystemuochronyprawiwolności
człowiekaiobywatela,tj.zasadąrównościwynikającązart.32ustawyza-
sadniczej,wedługktóregowszyscysąwobecprawarówniiwszyscymają
prawodorównegotraktowaniaprzezwładzepubliczne,niktniemożebyć
dyskryminowanywżyciupolitycznym,społecznymlubgospodarczym
zjakiejkolwiekprzyczyny.Zatemwszystkiepodmiotycharakteryzujące
sięwrównymstopniudanącechąistotną(relewantną)powinnybyćtrak-
towanerówno,bezróżnicowańdyskryminującychlubfaworyzujących.
17WyrokTKzdnia15maja2012r.,P11/10,OTK-A2012,nr5,poz.50.
18Zgodniezart.31KonstytucjiRPograniczeniawzakresiekorzystaniazkonstytucyjnych
wolnościiprawmogąbyćustanawianetylkowustawieitylkowtedy,gdysąkoniecznewde-
mokratycznympaństwiedlajegobezpieczeństwalubporządkupublicznego,bądźdlaochrony
środowiska,zdrowiaimoralnościpublicznej,albowolnościiprawinnychosób.Ograniczenia
teniemogąnaruszaćistotywolnościipraw.
19R.Sowiński,Uchylaniesięodopodatkowania.Przyczyny,skutkiisposobyzapobiegania
zjawisku,Poznań2009,s.196.
20Ibidem,s.198.
18