Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
26
Wstęp
człowieka.Przyrozpatrywaniuczłowiekajakooperatoramaszyny,istotnego
znaczenianabieraterminoweibezbłędnewykonaniedziałaniasterującego,od
tegobowiemzależyzarównoefektywnośćsystemu,jakteżwwieluprzypad-
kachbezpieczeństwooperatoraorazinnychosóbielementówtechnicznychsys-
temulubśrodowiskanaturalnego.Terminowośćibezbłędnośćsąpodstawowymi
charakterystykamiczłowiekajakoelementusystemunczłowiek-maszyna-oto-
czenie”.Zprzytoczonychrozważańwynika,żemówiącobezpieczeństwiepowin-
niśmymiećnauwadzeczłowieka.Naukaobezpieczeństwiesystemów,oiletaka
istnieje,jestpowiązanazróżnymidyscyplinamiwiedzy,takimijak:
•teorianiezawodności–uszkodzeniasąprzyczynązawodnościbezpieczeń-
stwa,
•medycynapracy–wyznaczagraniceoddziaływaniaotoczenianaczłowieka,
•ergonomia–badawpływwzajemnegodopasowaniaczłowiekaimaszyny,
•cybernetykawyznaczarelacjępomiędzyczłowiekiemimaszynąwprocesie
sterowaniamaszyną,
•teoriasystemów–zajmujesięsynteząianaliząbezpieczeństwaukładu
nczłowiek-maszyna-otoczenie”,
•ekonomia–wyznaczazakreskosztówponoszonychnabezpieczeństwo,
•prakseologia–porządkujewspółdziałanieukładunczłowiek-maszyna-
otoczenie”,
•socjologia–wskazujenawzajemnywpływoperatorównabłędnedziała-
nia,
•diagnostyka–pozwaladokonaćidentyfikacjistanumaszynywprocesie
sterowania,
•teoriaeksploatacji–podajezbiórzasadumożliwiającychbezpieczneużyt-
kowaniemaszyny.
Wymienioneróżnerelacjewskazująnazłożonośćproblematykibezpieczeń-
stwa.Wzajemnerelacjepomiędzyczłowiekiemimaszynąmająnastępujący
charakter:Skutkiuszkodzeńpowstałychwmaszyniesączęstolikwidowane
przezczłowieka.Wczasielotusamolotupowstajewnimwieleuszkodzeń,jed-
nakżezazwyczajbezpieczniedolatujądobazy,cowynikazwłaściwejinterwencji
operatora.Zdrugiejstronyodpowiednieskonstruowaniemaszynypozwalana
tępozytywnąinterwencję.Przyanaliziebezpieczeństwasystemu,wdanym
zakresie,możemystosowaćfunkcjeolosowychargumentach.Wynikatozpo-
wiązaniateoriibezpieczeństwazinnymidyscyplinaminaukowymi,np.teorią
niezawodności.Rozważmyjedenprostyprzykładprzyczynowo–skutkowy.