Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
utrzymuje,żeprocesyduchowesąwswejistocienieświadome,procesyzaś
świadomestanowiąjedynieposzczególneaktyiczęścicałegożyciapsychicznego.
Proszęprzypomniećsobie,żeprzyzwyczajenijesteśmydoczegośprzeciwnego:
doutożsamianiazjawiskpsychicznychzeświadomymi.Świadomośćjestdlanas
cechąokreślającąstronępsychiczną,psychologianaukąotreściświadomości.To
identyfikowaniewydajenamsięsamoprzezsiętakzrozumiałe,żetwierdzenie
czegośprzeciwnegowyglądananonsens.Mimotopsychoanalizaniemoże
wysunąćtegoprzeciwnegopoglądu,niemożestanąćnastanowisku,żeświadome
jestidentycznezpsychicznym.Wedługjejdefinicjinapsychologięskładająsię
procesyzdziedzinyodczuwania,myśleniaiwoli;musionabronićpoglądu,iż
istniejenieświadomemyślenieinieznanedążenie.Przeztozgórytracisympatię
wszystkichprzyjaciółtrzeźwejnaukowościiściąganasiebiepodejrzeniefantas-
tycznejwiedzytajemnej,którachcebudowaćwciemnościachiłowićryby
wmętnejwodzie.Alepaństwo,którzymniesłuchacie,niemożecie,oczywiście,
jeszczezrozumieć,jakimprawemzdanietakabstrakcyjnejnatury,jak:„to,cojest
psychiczne,jestświadome”,uważamzaprzesąd.Niemożecierównieżodgadnąć,
jakiedrogirozwojowemogłydoprowadzićdozaprzeczeniaistnienianieświado-
mego,jeżelionowogóleistnieje,ijakakorzyśćmogłabyćrezultatemtejnegacji.
Kwestia,czynależypsychikęutożsamićzeświadomością,czyteżmaonawyjść
pozaświadomość,wyglądanapustągręsłów.Mogęwasjednakzapewnić,że
przezprzyjęcietezyonieświadomychprocesachpsychicznychutorowanazostała
wświecieinaucedrogadodecydująej,nowejorientacji.
Taksamoniemożeciepaństwoprzeczuć,jakścisłyzachodzizwiązekmiędzy
pierwsząśmiałąteząpsychoanalizyadrugą,októrejzarazbędęmówił.Druga
teza,którąpsychoanalizauważazajednozeswychosiągnięć,zawieratwierdzenie,
żepopędy,którewciaśniejszymiszerszymujęciuokreślićmożnajedyniejako
seksualne,odgrywająwgeneziechoróbnerwowychiumysłowychniezwykle
wielką,dotychczasniedostateczniedocenianąrolę.Jeszczewięcej:żetesame
popędyseksualnewspółdziałająprzypowstawaniunajwyższychkulturalnych,
artystycznychisocjalnychtworówduchaludzkiego.
Wedlemegodoświadczenia,niechęćdotegorodzajubadańpsychoanalitycz-
nychjestnajważniejszymźródłemoporu,najakionenatrafiają.Chceciepaństwo
wiedzieć,jaksobietotłumaczymy?Sądzimy,żekulturastworzonazostałapod
wpływemkoniecznościżyciowejkosztemzaspokojeniapopędów.Tworzysięje
ciąglenanowo,ilekroćjednostkawstępującadoludzkiejspołecznościpowtarza
ofiaryzzaspokojeniapopędównakorzyśćogółu.Wśródtychsiłgrająpopędy
seksualneważnąrolę;zostająoneprzytymsublimowane,toznaczyodsuwane
odswychcelówseksualnychiskierowywanekucelomsocjalniewyżejstojącym,
jużnieseksualnym.Strukturatajestjednakpłynna,popędyseksualnesą
20