Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
żecelemudostępnianiaśrodkówprzezrynekfinansowyjestichinwestowanie,
czylichęćosiągnięciadochodu.Przejawiasiętutajjednazpodstawowychfunk-
cjirynkufinansowego,którąmożnanazwaćfunkcjąinwestycyjną.Oznaczaona
dlaposiadaczynadwyżekfinansowych(inwestorów)możliwośćulokowaniaich
wróżnorodnychinwestycjachprzezrynekfinansowywceluosiągnięciaznich
określonychkorzyści.Drugąpodstawowąfunkcjąrynkufinansowegojestfunk-
cjafinansowaniadziałalności.Rozumiesięprzezniąstwarzaniemożliwoścido-
pływuśrodkówdopodmiotówgospodarczychnafinansowanieichdziałalności.
Towłaśnieprzezrynekfinansowypłynąnadwyżkifinansoweinwestorówdopod-
miotówchcącychjezagospodarować.Podmiotygospodarczeprzyjmująteśrodki
zaodpowiedniąodpłatnościąiprzeznaczająnafinansowanieswojejdziałalno-
ścibieżącejirozwojowej.Robiątozapośrednictwempapierówwartościowych.
Ichistotaorazmechanizmyrynkufinansowegosąprzedmiotemtejpublikacji.
Instrumentyfinansowemogąmiećróżnewłaściwości,dlategowystępuje
wielekryteriówichpodziału.Zpunktuwidzeniatzw.aspektuwłasnościowe-
godzielisięjenainstrumentyocharakterzeudziałowymiwierzytelnościowym.
Instrumentyudziałowedająprawodawcykapitałudoudziałuwmajątkuemi-
tenta.Sąonedokumentempotwierdzającymwłasnośćkapitałuzaangażowane-
gowdziałalnośćgospodarczą;właścicielkapitałunatejpodstawiemaprawodo
korzyściwpostaciudziałuwzyskuemitenta(dywidenda).Podstawowymirodza-
jamitychinstrumentówfinansowychsąakcje,kwitydepozytoweorazcertyfikaty
inwestycyjne.
Instrumentywierzytelnościowe,nazywaneteżwierzycielskimi,mającha-
rakterdługu(pożyczki),czylisąświadectwemudostępnieniakapitałunaściśle
określonyczas—domomentuzapadalności.Oznaczato,żewmomenciezapa-
dalnościemitentmusizwrócićkapitałposiadaczowiinstrumentu.Wśródtych
instrumentówbywająrównieżtakie,wstosunkudoktórychniewymagasię
zwrotukapitału,np.skryptywieczyste.Podstawowymiprzykładamiinstrumen-
tówdłużnychsąprzedewszystkimróżnegorodzajuobligacje,weksleorazde-
pozytybankowe.Ztytułuichposiadaniaodnosisiękorzyśćfinansową,głównie
wpostaciprocentu.
Nawspółczesnychrynkachfinansowychinstrumenty,októrychmowawy-
żej—wszczególnościakcje,obligacjeorazdepozytybankowe—sąnazywane
instrumentamibazowymi,naktórychpodstawietworzysięinstrumentypo-
chodne.Zwanesąonerównieżinstrumentamipozabilansowymilubderywatami
alboderywatywami.Ichwartośćkształtujesięjakopochodnawartościinnego
instrumentufinansowego,stanowiącegowłaśnieinstrumentbazowy,zwanyteż
pierwotnym.Stwarzająoneprawoalbodokupnalubsprzedażyinstrumentu
pierwotnegowprzyszłościpookreślonejcenie,albodoodpowiedniegorozli-
czeniapieniężnego.Instrumentytezaczęłysięupowszechniaćwkrajachwysoko
rozwiniętychodpołowylatsiedemdziesiątychXXw.Ichpodstawowymcelem
jestalbospekulacja,albozabezpieczeniesięprzedniekorzystnątendencjącen
akcji,kursówwalutowychczystópprocentowych.Doinstrumentówpochodnych
należąkontraktyforwardsifutures,opcjeorazswapy.
18