Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Mechanizmykoncentracjidziałalnościgospodarczej...
21
jestautoremzasadytzw.substytucjiprzestrzennej,traktujączagadnienie
lokalizacjidziałalnościgospodarczejjakoproblemdotyczącyracjonalności
wyboru18.A.Predöhlwskazał,żezmianywlokalizacjiprzedsiębiorstwwy-
nikajązsubstytucjiczynnikówprodukcji.Czynnikizlokalizowanewróż-
nychmiejscachcharakteryzująsięodmiennymiwłaściwościamiicenami,
cowyrażasięmożliwościązróżnicowaniaichproporcjiprzytakiejsamej
produkcji.Analizująckosztyalternatywnychkombinacjiczynnikówwza-
leżnościodlokalizacji,możnazatemwyznaczyćmiejscaotakimsamym
koszcieprodukcji,pomimoniejednakowegozaangażowaniaczynników
produkcji.Sątomiejscareprezentującetensampoziomatrakcyjnościdla
przedsiębiorstwazpunktuwidzeniajegolokalizacji.Wtensposóbustala
sięrównowagaprzestrzenna.Koncepcjasubstytucjiprzestrzennejstanowi
tymsamympomostmiędzyekonomicznąteoriąrównowagiawcześniej-
szymiteoriamilokalizacyjnymiJ.H.TünenaiA.Webera19.
T.Palanderzkoleizwróciłuwagęnato,abyanalizieekonomicznej
związanejzlokalizacjądziałalnościprzemysłowejpoddawaćobszar,anie
pojedynczypunktwprzestrzeni.Zauważył,iżlokalizacjaprzedsiębiorstw
jestzależnaodstref,naktórychdziałająprzedsiębiorstwa(odrynkuzby-
tu,surowcówitp.).
Lokalizacjaokreślaprzestrzennąrozciągłośćobszarówrynkowych,awiel-
kośćobszarówrynkowychzkoleijestwspółwyznacznikiemoptymalnejlo-
kalizacjiprzedsiębiorstw.Pomiędzywielkościąsprzedaży,cenami,kształtem
irozmiaremobszarówrynkowychistniejewzajemnawspółzależność.Analiza
obszarówrynkowychwinnawięcbyćpowiązanazteoriąlokalizacji20.
1.3.
Modelekształtowaniasięhierarchiiprzestrzennej
iukładówosadniczych
Analizapotencjałuobszarówrynkowychwodniesieniudokształtowa-
niasięcałegoukładuosadniczegozostałarozwiniętaprzezWalteraChri-
stallera21.Autorkoncepcjiośrodkówcentralnychudowodnił,żeoran-
dzekażdegomiastawstrukturzeosadniczejregionówikrajówdecyduje
przestrzennyzasięgsprzedażyoferowanychwnimtowarówiusług,
18Z.Przygodzki,A.Nowakowska,J.Chądzyński,Regionijegorozwójwwarunkach
globalizacji,Wyd.CeDeWu,Warszawa2007,s.48-49.
19R.Domański,Gospodarka…,s.44.
20Z.Przygodzki,A.Nowakowska,J.Chądzyński,Regionijegorozwój…,s.48.
21W.Christaller,DieZentralenOrteinSüddeutschland.Eineökonomisch-geographi-
scheUntersuchungoberdieGesetzmässigkeitderVorbereitungundEntwicklung
derSiedlungenmitstädtischenFunktionen,Fischer,Jena1933.