Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wprowadzenie
11
XIXiXXwiekuzajmowalisięniąmiędzyinnymiJames,Wundt
iMcDougall(Polczyk,1999).Systematycznebadania,dodziśstanowią-
cedlawielupsychologówźródłoinspiracji,prowadzilipionierzypsycho-
logiieksperymentalnej:Binet,Stern,VarendonckiLipmann.Opisywany
obszarbadańmawieloletniątradycję,choćjegorozwójniebyłrów-
nomierny.Popierwszymokresieintensywnychbadańnadsugestiąna
początkuXXwiekunastąpiłspadekzainteresowaniabadaczytąproble-
matyką.Począwszyodpóźnychlatsiedemdziesiątychmówisięorene-
sansiezainteresowaniasugestiąipodatnościąnasugestie.
Ramka1.EksperymentBernheimaz1889r.–początekbadań
nadimplantowaniemfałszywychwspomnień
Pierwszymopisanymwliteraturzeprzypadkiemwszczepieniafałszywegowspomnie-
niazapomocąsugestiijestopisanyw1889r.przezH.BernheimaprzypadekMa-
rieG.,pacjentkilunatyczki.Bernheim,gdypacjentkabyławstaniehipnozy,powiedział
jej,żebyłaświadkiemgwałtunaswojejkoleżance.Sugestiazawierałainformacje,zgod-
niezktórymiokreślonegodnia,okonkretnejgodzinieprzyszładoswojegodomuikie-
dywchodziłanapierwszepiętro,usłyszałakrzykidochodzącezsąsiedniegopokoju.
Pacjentkamiałazajrzećprzezdziurkęodkluczaizobaczyćstaregonauczycielausiłują-
cegozgwałcićjednązuczennic.Zgodniezsugestiądziewczynawalczyłaikrwawiła,
nauczycielzaśpróbowałzakneblowaćjejusta.Bernheimzasugerowałpacjentce,że
wszystkotowidziała,alezpowodusilnegostresuniepodjęłażadnychdziałań,poszła
doswojegopokojuinieośmieliłasięnicpowiedzieć.SugestiaBernheimazawierała
równieżinformację,zgodniezktórąpacjentkamiałauważaćtowspomnieniezapraw-
dziwezdarzenie,aniezazasłyszanyopislubsen.PoupływietrzechdniBernheim
poprosiłprzyjaciela,prawnika,oprzesłuchaniekobiety.MarieG.opowiedziałapod
nieobecnośćBernheimawszystkieszczegóły,łącznieznazwiskamiosóbigodzinązda-
rzenia,gotowabyłazeznawaćprzedsądemiprzysięgaćojegoprawdziwości.Następ-
niepowtórzyławszystkowobecnościBernheimaipomimojegopróbpodważenia
wiarygodnościwspomnienia,upierałasię,żezajściemiałomiejscewrzeczywistości.
Źródło:opracowaniewłasnenapodstawieRosen,Sageman,Loftus,2004.
WpracyStephenaJ.CeciiMaggieBruck(1993)odnaleźćmożna
zaryshistoriibadańnadpodatnościądziecinasugestie.Pierwszyokres
badańprzypadawedługtychautorównalata1900–1914.Ponieważpro-
blematykazniekształcaniawspomnieńściślewiążesięzpraktykąpsycho-
logicznąidziałaniaminarzeczwymiarusprawiedliwości,badaniatego
obszarusilniełącząsięzzapotrzebowaniemsądównaspecjalistycznąwie-
dzęiopinieekspertów.Wczesnyokresbadańpodatnościnasugestieto
czasaktywnościnaukowcówprzedewszystkimeuropejskich(niemieckich,
francuskich).WtymczasieważnepraceempiryczneprowadziliA.Binet,