Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
30
I.UwarunkowaniapolitykizagranicznejPolskiwstrefieeuroatlantyckiej
wschodnią,byłareprezentowanaprzezepigonówendecji,środowiskabiznesu
orazczęśćtwórcówkultury,koncepcjaDrealistyczna”,zakładającarozwijanie
poprawnych,anawetprzyjaznychstosunkówzRosją,niebaczącnainteresy
narodówzamieszkującychmiędzyPolskąaFederacjąRosyjską34.
Naprogutransformacjipraktyczniezredukowanyzostałdominimumjeden
ztrzechdotychczasowychkierunkówpolitykizagranicznej,amianowiciezaan-
gażowaniewewspółpracęzpokolonialnymikrajamiAzji,AfrykiiAmeryki
Łacińskiej;kontaktyzniektórymikrajamipozostały,alePolskaposzukiwała
tylkopartnerówzwiązanychzZachodemidotegozkrajówszybkorozwija-
jącychsię,zktórymimożnabyłonawiązaćwzajemniekorzystnąwspółpracę
gospodarczą.NiebezznaczeniadlaregresuzaangażowaniaPolskinatymkie-
runkubyłonawiązaniestosunkówdyplomatycznychzIzraelem,RPA(zanim
jeszczezlikwidowanotamreżimapartheidu)iChile,coniewątpliwiewpłynęło
napogorszenieopiniioPolscewkrajacharabskichisąsiadującychznowo
uznanymitrzemapaństwami.
Wpierwszych10-15latachtransformacjiPolska,realizująchasłoDpowrotu
doEuropy”,koncentrowałasięnauzyskaniuczłonkostwawNATOiUnii
Europejskiej.Wtejsprawiezgodniewspółdziałaływszystkieliczącesięsiły
polityczne.Kiedyzrealizowanoobatecele,anawetniecowcześniejpo2000
r.,konsensuszałamałsię.WPolscezaczęłykonkurowaćzesobą-opartena
różnychinspiracjachideowych-koncepcjepolitykizagranicznej.Rozpocząłsię
wtedyspórogeneralia,czyliopodstawoweceleikierunkipolitykizagranicznej.
Spórtentoczysiędodziśwtrzechkwestiach:stosunkudoUSA,roliPolski
wUniiEuropejskiejorazstosunkudoRosji.Generalniescenapolitycznajest
podzielonanadwaobozy.Pierwszy-stanowiąPlatformaObywatelska,SLD,
TwójRuch(RuchPalikota)iPSL,którereprezentująkoncepcjępolitykiproeu-
ropejskiej,proatlantyckiejipragmatycznejpolitykiwschodniej,adrugi-Prawo
iSprawiedliwość,wspieraneprzezdrobneugrupowaniaprawicowe,dążącedo
realizowaniapolitykinacjonalistycznej,opartejnabandwagoningwobecUSA,
eurosceptycyzmieiantyrosyjskimnastawieniuwpolitycewschodniej.
Tedwiezasadniczeorientacjezakładają,żesąwstanieodmiennie,aleskutecznie
realizowaćinteresynarodowePolski.Toczącysięspórprzybierałdotychczasróżne
formyimiałzmieniającąsięostrość.Tym,copodważałowiarygodnośćPolskina
areniemiędzynarodowejbyłykłótnieokompetencjewzakresieprowadzeniapoli-
tykizagranicznejmiędzyprezydentemarządemwlatach2005-2010.Natomiast
pozytywnycharaktermożemiećucywilizowaniesporu,poprzezsprowadzenie
gododebatynaformkomisjisejmowych,plenumSejmu,RadyBezpieczeństwa
Narodowegoiinnychkonstytucyjnychidoradczychorganówpaństwa.
ParadoksempolitykizagranicznejdemokratycznejPolskijestbrakjednolitej
całościowejkoncepcjipolitykizagranicznej,ogłoszonejwformiejednegodoku-
mentuprogramowego.Pierwszymdokumentemprogramowym,wypracowa-
34Por.A.J.Madera,Polskapolitykazagraniczna.EuropaŚrodkowo-Wschodnia1989–2003,
FirmaDSAS”,Rzeszów2003,s.87-88.