Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.3.Miaryprodukcjiijejczynników–zmienneparametryczne
23
–stosunkiemzasobuilościpieniądzadozasobuilościtowaru[por.:(1.20)],
–stosunkiemstrumieniawartościtransakcjiwokresietdostrumieniailościtowaru
wtymsamymokresie[por.:(1.24)].
Mimo,iżcenaniemawymiaruczasowego,maswójwymiarprzestrzenny.Najej
podstawiebowiemokreślasię,ilejednostekpieniężnychkosztujejednostkakonkretne-
godobra,naprzykład1kgpomarańczy,1tonazboża,1telewizor,itp.Zauważmy,że
dziękicenomilościróżnorodnychdóbriusługprzeliczyćmożemynajednostkipie-
niężneiwyrazićwzagregowanejpostaciwartościowej.Przyczymagregatmożebyć
zasobemlubstrumieniem.Przykłademzagregowanegozasobuwyrażonegowartościo-
wosąaktywaprzedsiębiorstw.Zkoleiprzykłademzagregowanegostrumieniaróżno-
rodnychdóbrjestwartośćmiesięcznej,kwartalnejlubrocznejprodukcjiwokreślonym
przedsiębiorstwie,czyteżokreślonejgałęziprzemysłu.
Wykorzystującfakt,żecenaniemawymiaruczasowego,wartośćstrumieniapro-
duktuwdowolnymokresietwyrazićmożnadladowolnieprzyjętegopoziomuceny(p)
tegoproduktu,cozapiszemynastępująco:
R
t
=
p
Q
t
[zł/okres]
(1.25)
1.3.3.Płacaipraca–wymiarczasowo-przestrzenny
Płacajestkategoriąprawno-ekonomicznym.Wsensieściśleekonomicznympłaca
jestzapłatą(wynagrodzeniem)dlazatrudnionych(czynnikaludzkiego)zaświadczoną
przeznichusługępracy.Oznaczato,żepłacajest:
–zjednejstronydochodem(wynagrodzeniem)dlaosóbzatrudnionych(dochódczyn-
nikapracy),
–zdrugiejstronykosztemdlazatrudniających(kosztypracyprzedsiębiorstwa).
Pracajestczynnikiemzłożonym.Usługępracyświadcząosobyoróżnychkwalifika-
cjachiczęstowróżnychwymiarachgodzin.Pracodawcazatrudniapracownikówopła-
cającichwedługzróżnicowanychstawekpłac.Jeśliprawoniestanowiinaczej,stawka
płacyjestwynagrodzeniem,jakieotrzymujezatrudnionyzajednostkęświadczonej
pracy,czylikosztemzakupujednostkipracyprzezpracodawcę.Jednostkamipracy
mogąbyćgodzinypracy,tygodnielubmiesiącepracy.Mówimywówczasostawkach
godzinowych,tygodniowychlubmiesięcznychpłac.Stawkipłacmajązbliżonycharak-
terdocentowarów,gdyżuznaćjemożnazastosunekwymiennypieniądzanapracę.
Wpraktycegospodarczejposługujemysiębardzoczęstouśrednionymiwielkościami
płac.Zastanówmysięnadistotątakwyliczanychśrednich.Uznajmy,żewprzedsiębior-
stwiejestkpracowników.Każdyzpracownikówwmiesiącutprzepracowałhtigodzin,
gdziei=1,2,3,...,kjestnumerempracownika.Oznaczato,żełącznynakładpracy
wmiesiącut,mierzonyliczbąprzepracowanychosobogodzin(roboczogodzin)(Ht),jest
równy:
H
t
=
Σ
i
k
=
1
h
ti
[osobogodz./miesiąc]
(1.26)
ZmiennaHtjeststrumieniem,gdyżwskazujenaliczbęprzepracowanychosobogo-
dzin(roboczogodzin)wciągumiesiąca.Załóżmyobecnie,żeindywidualnagodzinowa
stawkapłacyzatrudnionychpracownikówwmiesiącutwynosiławti.Oznaczato,że