Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Pieniądzjakomediumprzewodnie…
71
jesttufunkcjonalna,choćpieniądzmożemiećflpseudorealistyczne”
pokrycie(wzłocie,produkciekrajowymbrutto,wskarbiepaństwa)
albomożebyćflfunkcjonalistycznie”pokrywanyprzezinnypieniądz,
czyliwłaściwiesamsiępokrywać151.Wreszcienowemediaaudiowizu-
alnesymulująrealność–rzeczywistośćpotwierdzaswójsens,gdyjest
wmediach152.Poszczególnemediaprzewodniemająteżswojeczasy
hegemonii:eucharystia–mniejwięcejdo1600roku,pieniądz–od
początkównowożytności,aszczególnieod1800do1900roku,nowe
mediaaudiowizualnezaś–od1900roku.Tedatywyznaczajątakże
graniceposzczególnychtomówtrylogiiHörischa.
Dlaczegopieniądzmastaćsiędominującymmediumdopiero
wnowożytności,skorofunkcjonowałprzynajmniejodVIIwiekup.n.e.
ijużwtedywywoływałogromnezmiany?153Wpracyoontosemiologii
monetarnejHörischprzedstawiaflmodelczterechfazhistorycznych,
którypozwolinamzrozumiećstruktury(samo)wiedzyjakokorelaty
strukturwymiany,pieniądzaiważności”154.Pierwszafazatowy-
mianadóbrbezpieniędzy,którąnajlepiejopisująróżneteoriedaru.
Drugafazarozpoczynasięwrazzwynalezieniemmonetyioznacza
narodzinyzimnego,racjonalnegomyśleniaopartegonaabstrakcyj-
nejwymianiezastępującejafektygospodarkizbiorowej.Trzeciafaza
rozpoczynasięokoło1600rokurestrukturyzacjąfazymonetarnej,
którawypierarealistycznąsemantykęeucharystii,uznanejwyłącznie
zasymbol.XXwiektokryzysontosemiologiimonetarnejijejform
podmiotowościnawiedzanychprzezwielkieinflacjeikryzysy,atakże
przezekspansjęontosemiologiinowychmediów.
Dopewnegomomentumożliwabyłakoegzystencjaróżnychme-
diów155,alenowożytnośćdokonałaflpowszechnejmobilizacjipod
znakiempieniądza”oferującegoflbardziejracjonalneimniejkrwawe
formydziałalnościgospodarczej,handlu,kalkulacjiianalizyaniżeli
np.rabunek,kradzież,ofiara,szantażczypotlacz”156.Hörischinter-
pretujenowoczesnośćgłównieprzezpryzmatkategoriimedióworaz
doświadczeniamobilizacjiwszystkichśrodków.Wtejperspektywie
łatwoumykahistoriarealnychkonfliktów–wojen,buntów,powstań,
151
Zob.J.Hörisch:EndederVorstellung…,s.242.
152
Zob.ibidem.Por.J.Hörisch:BrotundWein.DiePoesiedesAbendmahls…,s.14.
153
Zob.G.Thomson:Pierwsifilozofowie.Przeł.A.Dębnicki.Warszawa1966,
s.248–253.
154
J.Hörisch:Orzełczyreszka.Poezjapieniądza…,s.249.
155
flJeszczepowynalezieniupieniądzafunkcjonalnesystemyspołecznejakreligia
isztukamogłyprzezwiekistylizowaćsięnasfery,które–samesięorganizując–
obchodząsiębezmediumpieniądza.Dopierownowożytnościpieniądzawansował
dorangimediumprzewodniego,któregoniesposóbuniknąć”.Ibidem,s.290.
156
Ibidem,s.118.