Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
28
Czynnikizewnętrzne
Uwarunkowania
Zasadyinormy
wspólnotowe
biologiczne
imaterialne
Atrybuty
Obszardziałań
iaktywności
Uczestnicy
decyzyjne
Sytuacje
Wyniki/efekty
Interakcje
ewaluacji
Kryteria
Rys.1.3.Strukturaanalizyinstytucjonalnej
Źródło:opracowaniewłasnenapodstawie(Ostrom2010,s.168).
tojakokonstruktywistycznyracjonalizm.Wdrugimskrajnymprzypadkuinsty-
tucjepowstająspontanicznienabazieindywidualnychinteresówpojedynczych
jednostek.Wwieluwypadkachmogąsięonerozwijaćwsposóbnieprzymusowy
inieusankcjonowanyprzeztzw.interesspołeczny(Menger2007,s.187),coF.von
Hayeknazywaewolucyjnymracjonalizmem.Wpierwszymprzypadkuregułysą
wprowadzaneprzezpodmiotytrzecie,np.rozporządzeniarządu.Wdrugimprzy-
padkunastępujetoprzezosobistezaangażowaniejednosteklubgrupspołecznych,
bardzoczęstowpierwszejfaziewformieinstytucjinieformalnych(Hayek1948,
s.25).Wprawdziesposóbwprowadzeniainstytucjiprzezpodmiotytrzeciejest
łatwiejszy,tojednakinstytucjewprowadzanesamoistniesązregułybardziej
trwałe.Jesttopodejścieopartenaewolucyjnejteoriizmianyinstytucjonalnej,
wedługktórejostatecznybodziecdozmianyinstytucjonalnejpochodzizzamie-
rzonychludzkichdziałań(włączając:uczeniesię,imitacjęieksperymentowanie).
Wteoriachewolucyjnychniemamiejscanacentralnymechanizm(jakustawo-
dawstwo),którypowodowałbykoordynowaniezmianwzasadachczywierzeniach
lubzachowaniachposzczególnychpodmiotówgospodarczych(Owczarczuk2013,
s.31).Jednymzpodstawowychzałożeńinstytucjonalnychjestwprowadzonaprzez
J.Schumpeterazasadametodologicznegoindywidualizmu,określającakluczowe
znaczeniewprocesachekonomicznychindywidualnychdecyzjipodmiotów
rynkowych.Akcentujesięprzytymwyraźniefakt,żekażdyczłowiekjestinny
iposiadazróżnicowanepreferencje,cele,motywyiwartości.Oznaczato,żespołe-
czeństwo,państwo,przedsiębiorstwo,partiapolitycznaitd.niesątraktowanejak