Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
R
ozdział
1.Lingwistyczneuwarunkowaniabadańnadstosowaniemprawaprywatnegowsektorzepublicznym
ryzykaspołecznegowiążącegosięzjegofunkcjonowaniem.[…]Odpowiedzialność
państwazawszeopierasięnatejidei,nawetgdyniewystępujewinakonkretnego
funkcjonariusza”41.
Zkoleizwolennicyprzeciwnegopoglądu(szkołazTuluzy)kultywowalistary
tradycyjnypodziałnasferyimperiumidominium(gestia).Ichzdaniempaństwo,
jedyniedziałającwsferzeimperium,maszczególnycharakter,gdyżwystępuje
wtedyjakopodmiotsilniejszy.Wpozostałymzakresiewystępujejakkażdyinny
podmiot.Dlategoteżodrębnyreżimodpowiedzialnościwładzpublicznychma
racjębytujedyniewsferzeimperium.TedwieukształtowanewwiekuXIXwe
Francjikoncepcje,tj.szkołyzBordeauiszkołyzTuluzy,jeszczedzisiajstanowią
inspiracje.Ichechamożnausłyszećwuzasadnieniukluczowego,jakdotąddla
rozwojupolskiegoreżimuodpowiedzialnościodszkodowawczejwładzpublicz-
nychwyrokuTrybunałuKonstytucyjnegoz4.12.2001r.42
Trybunałwswoimuzasadnieniuzarysowałtęalternatywę,jednakżezdecydo-
wanienieopowiedziałsięzażadnymzewskazanychdwóchrozwiązań.Wszcze-
gólnościniemógłsięzdecydować,czywodniesieniudoreżimuodpowiedzialności
deliktowejwładzpublicznychnależykultywowaćstarąkoncepcjędwoistejnatury
działańpaństwaiinnychpodmiotówpublicznych,awięcpodziałnasferęimpe-
rium(actesd’autorité)idominium(gestia,actesdegestion).Wuzasadnieniutego
wyrokuznalazłsięm.in.takznamiennyfragment:ΠNiemożeulegaćwątpliwości,
żewszelkieprzypadki,wktórychdziałaniaorganówpaństwazwiązanezimpe-
rium(anawetszerzej-związanezwykonywaniemfunkcjipublicznej,czemu
dobrzeodpowiadapojęcieukształtowanewdoktryniefrancuskiejnatleorzecz-
nictwaRadyStanu,tzw.actesdeservices),prowadzącedoszkodywyrządzonej
przezfunkcjonariuszy,mieszcząsięwtakzakreślonymwspólnymdlaart.77ust.1
Konstytucjiiart.417k.c.poluodpowiedzialnościodszkodowawczej”
.
Wydajesię,żeTKraczejskłaniałsiędorozwiązaniazgodnegozzałożeniami
reprezentantówszkołyzTuluzy,nieprzesądziłjednaktejkwestii,oczymświad-
czypowyższycytat.Zapewnerównieżzewzględunaniewpełnijednoznaczne
stanowiskoTKwpolskimorzecznictwienadalkwestiaowejwewnętrznejstra-
tyfikacjiniejestdokońcarozstrzygnięta.Analizaorzecznictwapolskiegona-
dalpozwaladostrzecpewnenapięciemiędzykoncepcjągłoszącąjednorodność
działańpaństwaiinnychpodmiotówpublicznychnaużytekodpowiedzialności
odszkodowawczejpozaumownejorazkoncepcjąkultywującązałożenieody-
chotomicznympodzialeaktywnościpodmiotówpublicznychwtymwzględzie.
Wpewnymzakresienapięcietodostrzeganejestrównieżwsystemachpraw-
41Zob.L.Duguit,Traitédedroitconstitutionnel,t.3:Lathéoriegénéraledel’état,Paris1923,
s.433-435.
42SK18/2000,OTKZU2001/8,poz.256.
33
WydawnictwoNaukoweUAM–wszelkieprawazastrzeżone