Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Mowypolitykówaprawoautorskie
Problemymogąsięzkoleiwiązaćzrespektowaniemautorskichprawosobistychprzez
osobytrzeciejużpowygłoszeniutakiegoprzemówienia.Osobatrzeciamożekorzystać
zcudzegoutworualbonapodstawieumowy,albonapodstawiedozwolonegoużytku.
Jednakmaonaobowiązekszanowaćautorskieprawaosobiste.Niemożewięcnaru-
szaćprawadoautorstwautworu–powinnagowięcoznaczyćwsposóbprawidłowy,
naruszaćintegralnośćtylkowwarunkachokreślonychprzezustawodawcęitp.Ponadto
zgodniezart.34pr.aut.możnakorzystaćzcudzegoutworupodwarunkiemwymienie-
niaimieniainazwiskatwórcy.Wwieluprzypadkachtwórcalubtwórcybędąnieznani
wodniesieniudoprzemówieńpolityków.Korzystającwięcznich,należypostępować
szczególnieostrożnie.Nakorzyśćtakichkorzystającychprzemawiadomniemanieautor-
stwaprzyjętewart.8ust.2pr.aut.,jakrównieżzdaniedrugieart.34pr.aut.,zgodnie
zktórympodanietwórcyiźródłapowinnouwzględniaćistniejącemożliwości23.Stąd
niebędziemoimzdaniemkonieczneposzukiwanierzeczywistegoautoraprzemówienia.
4.OGRANICZENIAWYNIKAJĄCEZPOTRZEBY
RESPEKTOWANIAAUTORSKICHPRAWMAJĄTKOWYCH
TWÓRCÓWPRZEMÓWIEŃ
Zmomentemstworzeniautworu,wtymprzemówienia,powstająwstosunkudo
niegoautorskieprawamajątkowe.Mogąonepowstaćwprzypadkuwypowiedzipolity-
kównarzeczichrzeczywistychtwórców,którymi–jakjużwskazywałam–mogąbyć
bądźsamipolitycy,bądźinneosoby,lubnarzeczinnychpodmiotów,np.pracodawców
(możnawtymmiejscuzałożyćsytuację,żerzecznikprasowyjakiegośprzedsiębiorstwa
sporządzaokolicznościoweprzemówieniedlapolitykaodwiedzającegotoprzedsiębior-
stwo,jakrównieżsytuację,gdypracownikurzędusporządzaprzemówieniedlaswojego
przełożonego).Niemożnawięcwykluczyć,żeautorskieprawamajątkoweprzejdąna
jakiśpodmiotwwynikuistnieniastosunkupracyiwykonywaniaobowiązkówpra-
cowniczych.Wydajesięnawet,żewprzypadkuprzemówieńwygłaszanychprzezpoli-
tykówbędącychfunkcjonariuszamipaństwowymisytuacjatamożewystępowaćdosyć
często,gdyżtoprzeważniepracownicybiurprasowychbędątakieprzemówieniaspo-
rządzać.Stądprawaautorskiemajątkowebędąprzysługiwaćpracodawcy,oilestwo-
rzeniesamegoutworuwynikazobowiązkówzwiązanychzestosunkiempracy.Tym
niemiejnależypamiętać,żezgodniezart.12pr.aut.pracodawcanabywaautorskie
prawamajątkowejedyniewgranicachwynikającychzceluumowyopracęizgod-
negozamiarustron.Sposobywięcwykorzystywaniatakiegoprzemówienianapisanego
przezpracownikabędąwynikaćzespecyfikijegoobowiązków,zwyczajówczyzna-
nychwmomenciezawieraniaumowyopracępracownikowisposobówkomercjaliza-
cjistworzonychprzezniegoutworów.Niebudziwięcwątpliwości,żepolitykbędący
23Zob.natematobowiązkupodanianazwiskatwórcyiźródłabądźsamegotylkoźródła,
wynikającegozdyrektywy2001/29/WEParlamentuEuropejskiegoiRadyz22.05.2001r.wspra-
wieharmonizacjiniektórychaspektówprawautorskichipokrewnychwspołeczeństwieinforma-
cyjnym(Dz.Urz.UEL167,s.10),orazjakiewiążąsięztymskutki–wyrokTSz1.12.2011r.,
C-145/10,Eva-MariaPainerv.StandardVerlagsGmbHiin.,CURIA,dalej:wyrokC-145/10,Pai-
ner,pkt138–149.
103