Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
zniezależnąorganizacją—ZwiązkiemPrzyjaciółLudu(Goszczyński,
JerzyBułharyn,LeonZaleski,HugoWiśniewski,Kulczyński,Teofil
Wiśniewski,JanProchaska).Niespełnarokpóźniejczęśćdoniedawna
jeszczeuczestnikówZPLwstąpiłado„narodowego”Węglarstwa
Polskiego,niezależnegoodeuropejskiegoruchukorbonarskiego.
Wszystkieteorganizacjełączyłowspólneprzekonanieopotrzebie
współdziałaniaruchówrewolucyjnychwEuropie,zaśnagruncie
krajowymzbliżeniaszlachtyiludu,uwłaszczeniachłopów,promocji
zasaddemokratycznychpodpartychprzesłaniemewangelicznym.
Korbonariuszebyliteżwyznawcamiswoiściepojętychpoglądów
religijnych,jakideapowszechnegoKościołaikultChrystusajako
pierwszejofiarytyranii(despotyzmu).
Działalnośćznajwiększymrozmachemprowadziłopowstałe
wlutym1835r.zasprawąSzymonaKonarskiego,LeonaZaleskiego
iAlfredaZaleskiegoStowarzyszenieLuduPolskiego.DoSLP
przystąpiligłówniegalicyjscywęglarzeiuczestnicyTPL.Struktura
wewnętrznastowarzyszeniaobejmowałaZbórGłówny(zsiedzibą
wKrakowie,apóźniejweLwowie)orazzboryziemskie:Królestwo
Kongresowe,Galicję,WielkieKsięstwoPoznańskie,atakżeLitwę,
Podole,WołyńiUkrainę.Podlegałyim„zboryobwodowe”
z„gminami”zarządzanymiprzez„sołtysów”.Utworzonorównież
socjalnyWydziałChłopówpodkierownictwemFranciszka
Bobińskiegoorazkomórkinauczelniachwyższychiwseminariach
duchownych.Organizacjarozwinęłaswojądziałalnośćnaszersząskalę
w1836r.WówczasZbórGłównyprzeniesionodoLwowa,
awWarszawiezinicjatywyGustawaEhrenbergazainicjowano
działalnośćtzw.„świętokrzyżców”,zracjizebrańorganizowanych
wdomuparafiiŚwiętegoKrzyża.ZasadniczymzadaniemSLPbyło
przygotowaniepowstania,obejmującegowszystkieziemiebyłej
Rzeczypospolitej,awkonsekwencjiustanowienierepubliki.
OdrodzonaPolskamiałasięstaćczęściąpowszechnej,uniwersalnej
federacjiwolnychnarodówsłowiańskich.Wprogramiespołecznym
przeważałyhasłachrześcijańskiegobraterstwa,zniesieniabarier
feudalnych(postulatuwłaszczeniachłopów).GłównyideologiemSLP
byłSzymonKonarski,byłypowstanieclistopadowy,kalwin,który
poupadkupowstaniaikilkumiesięcznympobyciewpruskimwięzieniu
udałsiędoFrancji,gdziezapoznałsięztamtejsząmyśląutopijnych
socjalistów.Wziąłrównieżudziałwnieudanejwyprawie
płk.Zaliwskiego,poczymponowniewyjechałnazachód,doBelgii,