Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
22
zostałzainicjowanyprzezwydarzeniaczyspołeczneruchy,któreartykułują
normatywnelubmoralneżądania.Wielewskazujenato,żepostępująceniszczenie
przyrodystanowigłównyproblemobecnegostulecia.Zwiększasięświadomość
oddziaływaniaczłowiekanastanprzyrodyiantropologiczneuwarunkowania
współczesnychzagrożeń.PodkoniecXVIIIw.koncentrowanosięnaproblema-
tycepaństwa,awXIXw.zajmowanosięgłównieproblematykąspołeczeństwa.
WXXw.,nazywanymteżpóźnąnowoczesnością,zaskakującoakcentzostałprze-
niesionynaśrodowiskonaturalne,wtymwszczególnościnarefleksyjnąanalizę
relacjiczłowiekaznaturą.Wzrostzainteresowaniakwestiamiśrodowiskowymi
jestwynikiemnastępującejprzemianynowoczesności:zmianspowodowanych
pojawieniemsię„społeczeństwaryzyka”1,kulturowychprocesówglobalizacji
–dyskursuglobalizacyjnegoinarodzeniasię„społeczeństwaglobalnego”,indy-
widualizacjiidetradycjonalizacji,pojawieniasięobszaru„subpolityki”2inowych
socjacji,dyskusjinatematgranicwzrostuipotrzeby„zielonegospołeczeństwa”,
rolimediówwwytwarzaniuikonsumowaniuznaczeńdotyczącychśrodowiska,
rosnącegopoziomunieufnościwobecinstytucji„oficjalnych”orazdyskursu
kosmopolitycznegoskoncentrowanegonastosunkachspołecznychwskali
globalnejidążeniadostworzenia„globalnegospołeczeństwakosmopolitycznego”
(MacnaghteniUrry2005,Strydomiin.2010).Obecnyzwrotkuprzyrodzienie
wynikazwewnętrznegorozwojunaukszczegółowychczykonsekwentnieprowa-
dzonejrefleksjifilozoficznej,leczstanowiodpowiedźnapotrzebęczasu,wktórym
przyrodastałasiętowarem(Böhme2013).Jakzwracauwagęczołowyniemiecki
naukowieczajmującysięśrodowiskiemiekologią–WolfgangHaber,ewolucja
człowiekaobrałazły,anawetśmiertelnykurs.Wskazujeonpułapkiekologiczne,
1SpołeczeństworyzykajesttoterminzaproponowanyprzezniemieckiegosocjologaU.Becka
w1986r.Określiłonwtensposóbepokęnowoczesnegospołeczeństwa,któreobokodchodzeniaod
tradycyjnychformżyciazmagasięznegatywnymiaspektamimodernizacji–nazywanymiprzez
U.Beckaskutkamiubocznymiizagrożeniami–ocharakterzeogólnoświatowym,przedktórymi
niepotrafisięonozabezpieczyć.Typologiaglobalnegoryzykaskładasięzkryzysuekologicznego,
globalnegokryzysufinansowegoizagrożeniaterroryzmem.Ichglobalnośćopartajestnarozwoju
technologiiteleinformacyjnej,którazjednoczyłasieciowoglobalnespołeczeństwo,dającniejako
jedną,wspólnąteraźniejszość,oraznaideiwskazującej,żeproblemówtychniemożnarozwiązać
napoziomienarodowym.U.Beckpodkreślarównieżrolęlękuwkształtowaniupostawyżyciowej
iwzrostuznaczeniabezpieczeństwa,któredeplasujewolnośćirównośćnaskaliwartości.Wiążesię
tozkształtowaniemgospodarkiwokółstrachuikomercjalizacjąbezpieczeństwa(więcej:Beck2012).
2Subpolitykajestpojęciemwskazującymnafakt,żekonstruktywnapolitykastajesiętakże
możliwapozainstytucjamipaństwanarodowego.Wtensposóbnastępujeoddzieleniepolitykiod
rządzenia.Jesttoformapolitykibezpośredniej,interwencyjnej,nawetzudziałemjednostkowym
wdecyzjachpolitycznych.Możemiećonacharakteroddolny(masoweruchy,bojkoty,rozwój
nowychformaktywizmu),zwykorzystaniemstarychinowychmediów,lubodgórny,globalny,
ogólnoświatowy,poprzezmiędzynarodoweorganizacjewspółtworzącerodzajkoalicjiwdyskursie.
U.Beckwyróżniajeszczesubpolitykęterroru(Beck2012).