Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
36
RozdziałI
ZłotoAmerykiprekolumbijskiej
tylkoczęściowozapośrednictwempisanychźródełzczasów
kolonialnych.Najwięcejjednakozastosowanejtechnologiimó-
wiąsameznaleziska,gdyżwspółczesnemetodyanalizmetali
pozwalająnazbadanieichpochodzeniageograficznegooraz
technikmetalurgicznychzastosowanychprzyobróbce.
Pozyskiwaniemetalijestzwiązanezlokalizacjązłóż,możli-
wościamiicheksploatacjiorazrodzajempokładów,mogących
miećcharakterpierwotnylubwtórny.Zapierwotneuznajesię
tezłoża,którewprocesiegeologicznymsąwynikiemwytrąca-
niasięminerałówzgorącychroztworówwskałach,międzyin-
nymipoprzeznagłespadkiciśnieniaoraztemperaturyiich
osadzaniewpostacipłytlubgranulek(samorodków)13.Złoża
wtórnenatomiastpowstaływwynikuniszczenia,międzyinny-
miprzezwietrzenieierozję,złóżpierwotnychorazrozpadu
iprzemieszczaniasięskałzawierającychminerały(m.in.złoto).
Złożawtórne,przedewszystkimzłota,miałyprzezwiekinaj-
większeznaczeniedlaczłowieka,główniezewzględunaswoją
dostępność.Najpopularniejszeznichtozłożaaluwialne,po-
wstająceprzezwypłukaniekawałeczkówmetalizeskałiosa-
dzaniesięichwrzekachwpostacinaprzykładzłotegopiasku
lubziaren(nugatów).PrzykładowopokładyzłotaMotherLode
wKalifornii,przecięteiwymywanerzekamispływającymizgór
SierraNevada,byłyobszarempochodzeniawtórnychzłóżzło-
ta,kumulującychsięupodnóżatychgór.Podobniewtórnycha-
raktermawielezłóżzłotawKolumbii,Peru,Boliwii,Brazylii,
Wenezueli,KostaryceiPanamie,atakżewAmerycePółnoc-
nej(np.KlondikewKanadzieczylicznemiejscawKalifornii).
Przemieszczaniesięiosadzanieminerałównierozpuszczalnych
wwodzie,doktórychnależąprzedewszystkimzłotoikwarc,
jestzależneodprędkości,zjakąporuszająsięmasywodywrze-
ce,orazodwielkościiciężaruminerałów.Toteżwrzekachme-
andrujących,owolnymprzebieguwód,nietworząsięosady
złotonośne,podczasgdyprocestennastępujewwielurzekach
oszybkimspadkuwód.Przytymzauważono,żezłożaaluwialne
13Mowatuowytrącaniusięipowstawaniuzłóżmetalimiędzyinnymi
wwynikuprocesuwulkanicznego.