Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
9
Jeślichodzioźródłastanowiącepodstawęniniejszejpracy,towtymmiejscu
chcielibyśmyzwrócićuwagęjedynienakilkaznich,zróżnychwzględówszcze-
gólniedlanasważnych,amianowicieprace:KandydaIzauryjczyka,Malchusa,
Pseudo-Jozuego,ProkopiuszazCezarei,JanaMalalasa,JanazAntiochiiiTeofa-
nesaWyznawcy.
Kandyd,pierwszyzewzmiankowanychautorów,napisałHistorię,obejmują-
cąlata457-491.PochodziłzTrachiiwIzaurii,urodziłsięok.430r.,byłczłowie-
kiemwykształconym-choćtylko,jaknaIzauryjczyka,cozdajesięsugerować
Focjusz,oceniającjegosposóbpisania3.Pełniłfunkcjęsekretarzau,jaksampisał,
najznakomitszychIzauryjczyków4.Jegopracazachowałasięjedyniewstreszcze-
niu.Autorzezrozumiałychwzględówprezentowałizauryjskipunktwidzenia.
HistoriapowstałanajprawdopodobniejwpoczątkachpanowaniaAnastazjusza5.
MalchuszFiladelfiiwPalestynie,sofista,autordziełazatytułowanegoBy-
zantiaka,któreniezachowałosiędonaszych.Wedługtekstu,któryznałFocjusz,
obejmowałoonookresod474po480r.Dysponujemywskazówkamiświadczą-
cymiotym,żesięgałoczasówKonstantynaWielkiegoidoprowadzonezosta-
łodoczasówAnastazjusza(491/518).Zostałonapisanealbowczasierządów
Anastazjusza,alboJustynaI.Zachowanefragmentytegodzieładostarczająistot-
nychinformacjidotyczącychrelacjigocko-bizantyńskich.Wswoimwydźwięku,
wodróżnieniuodpracyKandyda,dziełotomacharakterantyizauryjski6.
Pseudo-JozueStylitajestautoremKronikiobejmującejlata495-506,
aprzedstawiającejlosyEdessy,AmidyiMezopotamii.Autorbyłwspółczesny
wydarzeniom,októrychpisał.PełniłfunkcjęekonomaKościoławEdessie.Kro-
nikaprzypisywanabyłaJozuemyStylicie,mnichowiwklasztorzewZuqnin.
ZawieraonaunikalneinformacjedotycząceuzurpacjiIllusaiLeoncjuszaoraz
losówwojnybizantyńsko-perskiejzlat503-5067.
3KandydydIzauryjczyk,s.464.
4KandydydIzauryjczyk,s.464;tłum.O.Jurewicz,s.116.
5NatematKandydapatrzm.in.K.Twardowska,Cesarzowebizantyńskie2poł.Vw.
Kobietyawładza,Kraków2009,s.17-19;W.Treadgold,TeEarlyByzantineHistorians,
Basingstoke2007,s.103,105-106;M.Meier,Candidus:UmdieGeschichtederIsaurier,[in:]
GriechischeProfanhistorikerdesfünfennachchristlichenJahrhunderts,hrsg.B.Bleckmann,
T.Stickler,Stuttgart2014,s.171-193.
6NatematMalchusa,patrzm.in.:B.Baldwin,MalchusofPhiladelpia,DOP31,1977,
s.89-107;P.Janiszewski,Historiografapóźnegoantyku(koniecIII-połowaVIIw.),[in:]
VademecumhistorykastarożytnejGrecjiiRzymu,t.III,Źródłoznawstwoczasówpóźnegoantyku,
red.E.Wipszycka,Warszawa1999,s.43-45;K.Twardowska,Cesarzoweł,s.19-21;
W.Treadgold,TeEarly…,s.103-107.
7NatematPseudo-Jozuegoijegodzieła,cf.m.in.:A.Luther-DiesyrischeChronikdes
JosuaStylites,ed.,übersetzungidem,Berlin-NewYork1997;TeChronicleofPseudo-Joshuathe
Stylite,transl.,notes.,introd.F.R.Trombley,J.W
.Watt,Liverpool2000,s.XI-LV.