Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.1.Terytorium-przestrzeńtworzeniasięinstytucjiikoordynacjizachowań
23
Zatemanimiejsce,aniprzestrzeńniesąprzytymwartościamiegzogenicznymi,
pozostającymipozamożliwościamikontroliioddziaływania.Sąsilnienaznaczone
obecnościąidziałalnościączłowieka,niemalnieprzerwanietatuowanejegoaktyw-
nościami.Jednocześnieteludzkiehistorie,związanezmiejscamiiprzestrzenia-
miniczymsztuka,inspirują,prowokująiwpływająnaaktywnośćwspółczesnych
użytkowników.Miejscetonietylkoartefakty,aleprzedewszystkimwartościnie-
materialne,m.in.:historia,legendy,opowieści,pomnikiwydarzeń,wspomnienia,
tożsamość.Cowięcej,przestrzeńimiejscaoddziałująnaprzyszłość,bowiemnie-
jednokrotniestanowiąwartościuważanezastrategiczneczynnikirozwoju.Cocie-
kawe,globalizacjaiwspółczesneformymobilności(Internet,telefonykomórkowe,
komputery,lotniskaitd.)silnieoddziałującnazmianędialektykizakorzenienia7,
tworząnowywymiarprzestrzeni-przestrzeńwirtualną(przestrzeńprzepływów),
nieniszczącjednakdotychczasowychwartości(przynajmniejnarazie),ponieważ
wwiększościludzienadalfunkcjonująwmiejscach.JednakManuelCastellsprze-
strzega:„jeśliniezaczniesiębudowaćwprzemyślanysposóbkulturowych,poli-
tycznychifizycznychmostówmiędzytymidwiemapostaciamiprzestrzeni,może-
myzdążaćkużyciuwrównoległychwszechświatach”8.Sugerujesięzatempotrzebę
interpretacjitychpojęćwdodatkowympołączonymwymiarze9.
Przestrzeńnależywięcpostrzegaćwkategoriachbezpośredniejdeterminanty
procesówrozwojowych,jakrównieżśrodowiskakreującegopotencjałkonkuren-
cyjnyinnychczynników.EdwardW.SojawswojejpracyThePoliticalOrgani-
zationofSpacejużwlatach70.zwracałuwagęnawielopłaszczyznowezwiązki
przestrzenizczłowiekiem.Określając,jaksamzauważał,społecznądefinicjęte-
rytorium(anieterytorialnądefinicjęspołeczeństwa),akcentowałrolęizłożoność
funkcjipolitycznychwzakresiekształtowaniainterakcjispołecznychwprzestrze-
ni,podkreślająckoniecznośćanalizowaniazagadnieńprzestrzennychprzezpry-
zmattrzechzagadnień:
Ikontrolinaddystrybucją,alokacjąistrukturąwłasnościzasobówrzadkich
(doktórychzaliczał:ziemięjakoczynnikprodukcji,pieniądzeizdolność
dopodejmowaniadecyzji)
Iutrzymaniaporządkuisprawowaniawładzy,wtymdecyzyjnośćiumie-
jętnośćdialoguspołecznegowobszarachkonfliktowych(cociekawe,już
wówczaspodkreślałistotnośćtrzechkluczowychprocesów:konkurowania,
współpracyikonfliktu)
Ilegitymizacjiwładzywceluintegracjispołecznej10.
7
M.Dymnicka,Odmiejscadonie-miejsca,„ActaUniversitatisLodziensis.FoliaSociologica”
2011,vol.36,s.45.
8
M.Castells,Społeczeństwosieci,WydawnictwoNaukowePWN,Warszawa2010,s.452.
9
Z.Przygodzki,E.Kina,VirtualCommunityforaCreativeCity,„QuaestionesGeographicae”
2015,vol.34(2),s.65-74.
10E.W.Soja,ThePoliticalOrganizationofSpace,AssociationofAmericanGeographers,Com-
missiononCollegeGeography,Washington1971,s.7i13.