Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Tomizmpolski1879-1918.Słownikfilozofów
wówczaskierunkamifilozoficznymi.Nazwanotakiemodyfikacjetomizmemlowańskimi
neotomizmemlowańskimitomizmemasymilującymlubtomizmemotwartym.
HistorycznietrzeciaodmianatomizmułączysięznazwiskiemwymienianegojużŚ.Gil-
sonaorazJ.Maritaina.CidwajFrancuziiniezależnieodsiebieiustaliliiżedlaśw.Tomasza
wyjściowaizarazemnajważniejszajestproblematykaistnienia(esse)irozumianegojako
aktbytu.Odmianętęnazwanotomizmemegzystencjalnym(odłac.existentiałistnienie;
dodajmyiżetaodmianatomizmuniemanicwspólnegozegzystencjalizmem).Nagruncie
polskimtomizmegzystencjalnyzaszczepiliS.SwieżawskiiM.A.Krąpiec.
UczeńtychostatnichiatakżeŚ.Gilsonaiprof.M.Gogaczzauważyłiiżwtomizmieegzy-
stencjalnymtkwiąjeszczeobcetezyiktórychpotwierdzeniapróżnobyszukaćwmetafizyce
Akwinaty.ZarazemM.Gogaczpostulowałkonsekwentneijaksamtonazwałiodczytywanie
wszystkichtezśw.Tomaszawświetlejegoteoriiistnienia.Takonsekwencjaspowodowałai
iżwkrótceproponowanyprzezniegosposóbpracyzaczętonazywaćtomizmemkonse-
kwentnym.
Koncepcjehistoriifilozofii,jakoposzukiwaniametod
doustalaniapoglądów
imiejscewniejbiografistykifilozoficznej
Skoroodmianytomizmupowstawaływskutekdążeniadojaknajwierniejszegood-
czytaniamyśliśw.Tomaszaiaichróżnorodnośćjestwynikiemstosowaniaróżnychmetod
historyczno-filozoficznychitonależyprzyjrzećsiękrótkotymmetodom.
Wedłughistoryczniepierwszejkoncepcjiiodczytywaniadziejówmyśliludzkiejpowinien
dokonaćfilologiktóryczytającrozmaitetekstyworyginalnymjęzykustreszczazawartą
wnichproblematykęitakżefilozoficznąlubteologiczną.Charaktertejproblematykipozo-
stawianoczęstonikłejwrażliwościfilozoficznejczyteologicznejfilologa.
Następniehistorięfilozofiipowierzonohistorykom.Wydawałosięiżeciiktórzyznają
dziejeludzkichpoczynańiodpowiednioukażątakżemyśloweŹródłatychpoczynań.Stało
sięjednakinaczejihistorycyuznaliiżetowydarzeniahistorycznewyznaczyłymyśleniei
anienaodwrót.WtakiejkoncepcjihistoriifilozofiipracowałafrancuskaszkołaAnnales.
Uznanotamzapodstawęwyjaśnianialudzkiejmyśliwarunkispołeczneilekturyipodróżei
przyjaŹnieiprzebiegstudiów.Częstowięctoicodrugorzędneiuznanozapierwszoplanowe.
Wedługtrzeciejkoncepcjihistoriifilozofiihistorykiemfilozofiijestfilozofiktórybada
dziejeproblemówfilozoficznych.
Pozostajejednakpytanieijakbadaćproblemyzawartewtekstach?
Pierwszapropozycjaigłównieniemieckaipolegałanasporządzaniuwypisówzlektur
nadanytemat.Wypisyteizwaneekscerptamiidawałyobrazbadanychzagadnieńwtekście
danegoautora.Metodatadostarczałazwerbalizowanyiwyrwanyzkontekstuiazatemnie-
12