Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
34
CzęśćI.Wokółproblemówteoretycznych
przeżyćwierzących:narodziny,śmierć,kąpiel,wyjściezopresji,jedność
wśródludzi16.
Wydajesięjednak,żeNadolskireprezentujeraczejdrugiezewspomnia-
nychstanowisk,tzn.rolęmetaforywdyskursiereliginymwidzibardziej
wpodtrzymywaniuTajemnicyniżwjejwyjaśnianiu.Piszeon:
tajemnicazbawieniawykraczapozato,cospołecznośćwierzącychjest
wstaniepojąćbądźwypowiedzieć.Zgodnieztymkompozycja(formali-
turgiczna),celowomieszającigromadzącmetafory,zapraszawierzących
dowkroczeniawobszartajemnicy,codokonujesiępoprzezzwykłedo-
świadczeniaiprzeżycia,wspólnąświadomośćzbiorowąisiłęjęzyka17.
Patrzącnaproblemzpunktuwidzeniaspójnościtekstuizrozumiało-
ścibądźniezrozumiałościprzekazu,trudnosięzNadolskimzgodzić.Ztej
bowiemperspektywymieszanieigromadzeniemetaforniezapraszado
wkroczeniawobszarTajemnicy,aleraczejodstraszaodniej,ponieważmoże
zaburzaćspójnośćsemantycznątekstu,acozatymidzie—utrudniaćjego
odbiór.Niepokójpragmatykamowyibadaczakomunikacjioptującegoza
dbałościąokomunikatywnośćizrozumiałośćkażdegotekstubudzitakże
stwierdzenieNadolskiego:
Odnowieniusięjęzykaliturgicznegoniesprzyjająpowtarzającesię
głosydomagającesięwiększejjasności,niżjesttomożliwe,wwyrażaniu
tajemnicy,głosynawołującedouproszczenialiturgiipoprzezzredukowa-
nierytuałudojednejmetafory,anastępniedozredukowaniatejmetafory
poprzezużyciejednoznacznegostwierdzenia.Tendencjetakieprzeciwne
sąpodstawowemupojęciudynamikijęzykaliturgicznego.Jeśliliturgiajest
aktemkomunikacji,jestonaraczejprzekazempoetyckimniżczystoinfor-
macyjnym.Liturgiatometaforarytuałuodkrywającazbawienie18.
Nadmiernapoetyckość,gromadzenieimieszaniemetaformożezmie-
niaćjęzykreliginywtwórhermetycznyinieprzystępny,aponadtomoże
stanowićdodatkowąbarieręwodbiorzetegojęzykatakżeztegopowodu,
żeprzeciętnywierny(czyliosobapozbawionawiększejwiedzyteologicznej)
najczęściejstykasięznimwsytuacjikomunikacyjnejsłuchaniawtrakcie
liturgii(niezaśodczytywania),coznacznieograniczajegomożliwościkon-
centracji.Nawetbezgromadzeniaimieszaniametaforjęzykliturgiczny,np.
językmodlitwliturgicznych,jestjęzykiemtrudnymwodbiorzedlasłuchacza
flzkościelnejnawy”
.Modlitwyskładająsięzbardzorozbudowanychzdań
16B.Nadolski:Wprowadzeniedoliturgii…,s.288.
17Ibidem,s.288—289.
18Ibidem,s.289.