Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10OWstęp
atym,cochcesięwyrazićwperspektywieosobistychprzekonań
izawodowychambicji.Innespojrzenienacezuręwpolskimkinie
prezentujeczęstopomijanawhistoriografiisylwetkaStanisława
Urbanowicza,twórcyoponaddwadzieścialatstarszegoodŚcibora,
któregokarierafilmowajestrzadkimprzykłademciągłościmiędzy
kinemprzedwojennymipowojennym.JędrzejKościńskinietyle
porównujetedwaokresy,ileraczejpokazujedrogę,jakąUrbanowicz
przechodziodlat30.do50.,czyliodpremieryjegoreportażydoku-
mentalnychzAmerykiPołudniowej,przezdokumentyznowychZiem
ZachodnichiPółnocnych,ażpofilmyoświatoweowyraźnieużytko-
wymcharakterze.Natletegołagodnegoprzełomuprawdziwierewo-
lucyjnąatmosferękreśliTomáżHučko,skupiającsięnadziałalności
OtakaraVávryiElmaraKlosa,którzyodegralikluczowąrolęwpowo-
jennychprzemianach.Procesnacjonalizacjikinaczechosłowackiego
poznajemyzatemnietylkoprzezkonkretnedziełafilmowetych
reżyserów,alerównieżwczesnewypowiedziobutwórców.Zarówno
dająonebliskiwglądwichosobiste„motywacje,idee,oczekiwania
ipóźniejszerozczarowania”,jaki„wyrażająprzedwojenneoraztuż-
powojennepostawyidziałaniaosóbzwiązanychzkinematografią”.
Momentprzejścia,dosłownieiwprzenośni,stanowitekstdoty-
czącynowychmediówpojawiającychsięwschyłkowymPRL,czyli,jak
piszeJerzyStachowicz,„wmomencie,wktórymtrwająlubdopiero
zaczynająsięprzemiany”technologiczno-kulturowe.Autorprzygląda
sięimjednakzeszczególnejperspektywy–bardzomłodejpubliczno-
ści–biorącnawarsztattechnikikomputerowewfilmiedladzieci.Pan
Klekswkosmosiejesttutajsymbolemkształtowaniasięnowejwizual-
nościepokiprzełomuustrojowegowrazzespołecznyminadziejami
ilękamiwniąwpisanymi.Kolejnedwatekstywprowadzająjużwpełni
refleksjęotransformacjiustrojowej1989rokuwpolskiejkinemato-
grafii,proponującperspektywęinstytucjonalną–zjednejstronydys-
trybucji,zdrugiejprodukcjifilmowej.Zamiastskupiaćsięnafilmach
iichtreści,GrzegorzFortunapokazujestrukturalneuwarunkowania
kulturykinowejnaprzełomielat80.i90.Dyskutujejednocześnie
zkinocentrycznymspojrzeniem,nieadekwatnym–jakargumentuje–