Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.Tekstfilozoficznywperspektywieprzekładoznawczej
niepozwoliczytelnikowizapomnieć,żemaondoczynieniazprzekładem.Praca
nadtakimtekstembędziewymagałaodczytelnikawięcejwysiłku,aledziękitemu
tłumaczmoże,zgodniezesłowamiSchleiermachera,poprowadzićgokuautorowi.
Niestetywpolskiejliteraturzefilozoficznejniebrakujeprzekładówozacięciupopu-
laryzatorskim,gdzietłumaczcelowoupraszczaniejasnefragmentyiniekomentu-
jestosowanejterminologii32.Wydajesięnatomiast,żedziałalnośćpopularyzatorska
powinnadotyczyćraczejomówieńikomentarzy,niezaśsamegotekstuprzekładu.
102020EugeneA0Nida
WażnymwkłademwteorięprzekładubyłateoriaEugene)aA.Nidy,którywpro-
wadziłterminekwiwalencjidynamicznej.Nowymcentrumzainteresowania(ang.
focus)tłumaczapowinnabyćjegozdaniemnaturalnośćprzekładudlaczytelnika
wjęzykudocelowym,niezaśformalnaidentyczność,któradominowaławwielu
wcześniejszychtłumaczeniach.Aspektformalnyniejestrzeczjasnaodrzucany,jed-
nakpełnipodrzędnąfunkcjęwstosunkudoekwiwalencjidynamicznej33.Wjed-
nymzwcześniejszychtekstówautorobrazowoprzedstawiaidealnyprzekładjako
tekstporównywalnyztym,którystworzyłabyosobadwujęzyczna34.Jesttootyle
ryzykownadefinicja,żeczęstoautorzydwujęzycznitworządwaróżneteksty,które
łączyjedyniegłównaliniaargumentacji.Cociekawe,przekładyfilozoficznepoja-
wiająsięutegoautorajakoilustracjauzasadnionejekwiwalencjiformalnej.Twór-
czośćMartinaHeideggerasłużyzaprzykładtekstu,przyktórymcelemtłumacza
jestnprzekazanieinformacjidotyczącychzarównotreści,jakiformy”
,ajegorecep-
cjamabyćnwdużejmierzepoznawcza”35.Niecodalejczytamy:
Niewykluczone,żeczytelnikdialogówPlatonawjęzykuangielskimbędziewolałsu-
rowąkonsekwencjęwtłumaczeniukluczowychterminów(...),pragnączrozumieć,
jakPlatonwykorzystujepewnesymbolewyrazowewrozwijaniuswojegosystemu
filozoficznego.TłumaczEF[ekwiwalencjiformalnej]możerównieżstosowaćnawia-
sylubnawetkursywę(jakwBibliikrólaJakuba)dlaoznaczeniawyrazównieobec-
nychworyginale,adodanychdlalepszejczytelnościprzekładu36.
Takwięcwtłumaczeniutekstufilozoficznegohierarchiapostulowanaprzez
Nidęulegaodwróceniu.Wprzypadkutekstufilozoficznegotłumaczpowinien
32
omówienieprzykładówtegotyputłumaczeńznajdujesięwrozdzialenEwolucjaprzekładówfilozo-
ficznychwPolsce”
.
33
E.A.Nida,Ch.R.Taber,TeTeoryandPracticeofTranslation,E.J.Brill,Leiden1982,s.1-15.
34
E.A.Nida,TowardaScienceofTranslating,BrillArchive,Leiden1964,s.166.
35
Tamże,s.157,cyt.za:Zasadyodpowiedniości,tłum.A.Skucińska,w:Współczesneteorieprzekładu,s.55.
36
Cyt.za:tamże,s.63.
22