Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
PROTOPLAŚCIRZYMIAN,ZAŁOŻYCIELERZYMU…
CZĘŚĆI
Cic.Sul.31.86)
52.Pozostawałynbóstwamiojczyźnianymi”53,jakotakienajpierw
patronowałyTroi(diveterisTroiae).Potemznalazłysięwzałożonymprzez
EneaszamieścieLavinium(Fest.297L;Serv.Aen.1.270,3.12;V.Max.1.8.7),osta-
teczniezaśpowędrowałydoRzymu.TuPenatespopuliRomaniprzechowywane
byływświątyniWesty(delubrumVestae)naForum,wrazzeświętymogniem
bogini(Tac.Ann.15.41),prawdopodobniejednakmiałyteżwłasnyprzybytekna
Welii(Var.Ling.5.54;Dion.Hal.Ant.R.1.68.1;Liv.45.16.5)
54.OkazjonalniePenaty
zeświątyniWestynaPalatynie,owediveterisTroiae,byłyzaliczanedopignora
imperii—poręczeńtrwaniaRzymu(Ov.Fast.3.421—423)
55.
Penaty,jakdoniósłDionizjuszzHalikarnasu(1.68.2),byływyobrażanewpo-
stacidwóchmłodzieńcówsiedzącychzwłóczniamiwręku.Takąformęmiały
starodawneposążkiwświątynirzymskiej,aletensamautorinformował,że
winnychstarychświątyniachposągitychbóstwprzedstawiałymłodzieńców
wstrojuwojskowym.Sugerowałteż(1.67.3),żebóstwamogłymiećróżneatry-
buty.Figurkiwykonywanebyłyzdrewna,marmuru(Serv.Aen.1.378),kamienia
(schol.Veron.Aen.2.717),złotalubsrebra(Suet.Nero32)
56.
WikonografiimonetarnejrolęEneaszawuratowaniurelikwiitrojańskich
sygnalizowano,manipulującwwyobrażeniachtakimielementami,jakPalladium
czypuszkaskrywającaświętości,alerównieżnawiązującdosymbolikipostaci
Anchizesa.
Najbardziejwyraziściedokonanotegonadenarachdatowanychna47—
46rokp.n.e.,związanychzosobąG.JuliuszaCezara
57
.Wyobrażenienanichużyte
zostałopowtórzonewseriinummirestitutiwyemitowanejzarządówTrajana
(ok.112/113)
58.NarewersiewspomnianychmonetmuskularnyEneasz,wpełnej
52
Por.Cic.Dom.57.144;Cic.Cat.4.8.10;RG19.2.
53
Por.przedewszystkimDubourdieu1989,zwł.s.123inn.
54WedłughipotezyFilippoCoarellego,kiedywzniesionobazylikęMaksencjusza,przybytek
kryjącyPenatyprzeniesionomożliwiebliskodawnejjegolokalizacji,mogłatobyćbudowlaznana
jakoświątyniaRomulusa.Zob.Coarelli1974,s.94;por.Dubourdieu1989,s.410—417.
55Por.Kleiner,Buxton2008,s.63—64.
56
NiekiedyPenatesidentyfikowaneczymylonesązDioskurami,jaknamonetachM.Fon-
teiusa:aw.:P(enates)P(ublici),głowyDioskurów;rw.:statekzdoliolum,
MNFONTE
(ligatura)—
RRC,nr307.1a(D,108—107p.n.e.);por.CRR,nr566—566b(103r.p.n.e.);BMCRR1,Rome,nr1204.
Por.Crawford1971,s.153—154;Dubourdieu1989,s.430—433.Zob.teżmonetyC.AntiusaRestio:
aw.:DEIPENATES,głowyPenatów;rw.:CANTIVSCF,Herkules—RRC,nr455.2(D,47r.p.n.e.);
por.CRR,nr971(46r.p.n.e.);BMCRR1,Rome,nr4032(46r.p.n.e.).
57
RRC,nr458.1.Zob.teżCRR,nr1013(48r.p.n.e.);BMCRR2,East,nr31—35(48r.p.n.e.);
Canciani1981,nr128;Aichholzer1983,nr36;Krumme1995,s.94,98—100inr21.1;Woytek2003,
s.218—229(48—47p.n.e.);Dardenay2012,E7.
58
Woytek2010,nr836.Por.RIC2,Tr.,nr801;Komnick2001,nr38.0;Canciani1981,nr134;
Aichholzer1983,nr41;Krumme1995,nr48.8;Dardenay2012,E9.
48