Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ROZDZIAŁ3.
WSPÓLNAPOLITYKAROLNAUNIIEUROPEJSKIEJJAKOFORMAWSPARCIAFINANSOWEGO…
•
wzrostwielofunkcyjnościrolnictwaipozarolniczychformgospodarowaniana
obszarachwiejskichorazuświadomieniepotrzebyoparciarozwojurolnictwa
nakoncepcjirozwojuzrównoważonego;
•
słabnięciepoparciadlapolitykiprotekcjonizmu,subsydiowaniaiinterwencjo-
nizmurolniczego.
Procesyrozwojowerolnictwasąkoordynowaneprzezzastosowanieodpowiednich
instrumentówwramachprowadzonejpolitykirolnej.Wymiary,celeiinstrumenty
interwencjonizmurolniczegopowinnybyćdostosowanedostanurozwojuisytua-
cjigospodarczejrolnictwawkrajuczygrupiekrajów.Interwencjonizmrolniczyjest
specyficznymoddziaływaniempaństwa,wynikającymzniesprawnościizewnętrznych
efektówfunkcjonowaniarynków,którychniekorzystneskutkiujawniająsięwsamym
rolnictwieijegobliższymidalszymotoczeniu.Naogółinterwencjonizmwrolnictwie
jestczęściąogólnegointerwencjonizmupaństwawgospodarce,osadzasięwtradycyj-
nych,ogólnychfunkcjachpaństwaiwynikazprzyjętejdoktrynyokreślającejrolępań-
stwawgospodarce.Współczesnepaństwopodejmujeróżnedziałaniazapobiegające
ikorygująceniekorzystnezjawiskanarynku,mającenacelupodniesieniesprawno-
ściiefektywnościgospodarowania,ograniczanienadmiernychnierównościwpodziale
produktuspołecznego,stabilizowaniegospodarki.Mechanizmrynkowy,mimowielu
zalet,maliczneułomnościipowodujeniekorzystneskutkispołeczne,zwłaszczawskali
makroekonomicznej.Rolnictwojestszczególnymsektoremgospodarki,wktórymza-
znaczasięinterwencyjnarolapaństwa.Jednązpodstawowychprzyczynsąszczególne
cechygospodarkirolnej,którewynikajązsamejistotygospodarowanianarolioraz
zdługofalowychprocesówrozwojowych.Ważneznaczeniemająwtejdziedziniegospo-
darowaniaspecyficznecechy,takiejak:sezonowośćprodukcji,ograniczonamobilność
czynnikówprodukcji(zwłaszczaziemi),atakżekrótkookresowazmiennośćrynkuoraz
specyfikaobroturolniczego.
Działalnośćrolniczacharakteryzujesięwysokimpoziomemryzyka,ametodyzapo-
bieganiaiograniczaniaryzykasąmałoskuteczne.Zależnośćodzmiennychwarunków
przyrodniczychiklimatycznych,małaskalagospodarowania,rozproszenieiprzestrzenny
charakterprodukcji,niskipoziomedukacjirolnikówisłabośćsystemówinformacjiido-
radztwaskładająsięnasytuację,zktórąsamirolnicybezpomocypaństwaniesąwstanie
sobieporadzić.Rozwójsystemówedukacyjnych,wsparciedlanowoczesnychtechnologii
idziałaniaprowadzącedowystępowaniakorzyściskali,atakżemożliwośćkorzystania
zefektówzewnętrznych,powodowanychprzezprodukcjęrolną,wymagająsubsydiowania
bądźokreślonychregulacjiprawnych.Upodstawinterwencjonizmurolniczegoleżąteż:
•
specyficznewłaściwościpopytużywnościowego,tj.ograniczonypopytirosnąca
podażproduktówrolnych,cozkoleiwywołujespadekcenipogarszaniesięsy-
tuacjidochodowej–tworząpotrzebęingerencjipaństwawsferęochronydocho-
dówrolniczychilimitowaniaprodukcjiwceluzapewnieniagodziwychwarunków
egzystencjirodzinomchłopskim;
•
problemydochodowerolników,aprzedewszystkimpotrzebaprzeciwdziała-
nianadmiernymdysproporcjomwdochodachrolniczych.Wpływpaństwana
42