Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
„Ekonomista”2020,nr1
http://www.ekonomista.info.pl
Kolejnakorektaczykoniecglobalizacji?
9
hipotezę.Czasyprzedrynkoweigospodarkarynkowazepokiprzednowożytnej
niebędąprzedmiotemdociekańwdalszychpartiachtegotekstu.Zostały
przywołanetylkowtymcelu,abyzaproponowaćpodziałnaglobalizacjęprzed-
rynkową,rynkowąiporynkowąorazwyeksponowaćfakt,żepięćwieków
globalizacjirynkowejiporynkowejzczasównowożytnychstanowimikroskopijną
cząstkęcałejhistoriiglobalizacji.
Ad3.Przemiennadominacjaopcjipropaństwowychiprorynkowychjest
powtarzającąsięgrązero-jedynkowąpomiędzyzwolennikamipaństwaizwo-
lennikamirynkuowiodącąpozycjęnasceniegospodarczej.Możnawniejzna-
leźćpewnecechywystępującewdwufazowychcyklachwzrostugospodarczego
(przemiennewystępowanieożywieniairecesji).Niemawtymnicosobliwego,
ponieważobydwazjawiskanależądowielkiegozbioruzjawiskcyklicznych,
jednakprzemiennadominacjaopcjiodgrywacałkieminnąrolę.Jejgłówną
cechąjestsamonapędzającysięmechanizm.Jeślibowiemzwolennicypaństwa
prowadzązbytradykalnąpolitykęinterwencjonistyczną,toprowokująsiły
prorynkowedoprzeciwdziałaniarównieradykalnegoiprzegrywająprzyokazji
najbliższegokryzysulubnieudanejdecyzji.Podobniepostępujązwolennicy
państwa,gdyznajdująsięwopozycji.Tedwieprzeciwstawnesiłyzamieniająsię
miejscami,alezawszestojąnaprzeciwsiebie,baczniesięobserwują,wytykają
błędyistarająsięwjaknajlepszymświetleprzedstawićswojepostępowanie
opiniipublicznej,ponieważwprzełomowychmomentachtoonadecyduje,kto
znajdziesięnapiedestale.Jesttozatemukładmobilny,przejrzysty,rozkładający
inicjatywętwórcząiodpowiedzialnośćnadwieróżnesiłydziałającewtandemie.
Układtenniedziałabezbłędnie,popadawkryzysy,jednakciąglefunkcjonuje,
ponieważopróczskłonnościdoautodestrukcjimatakżezdolnościregenera-
cyjne.Wymienionecechywystępująwyłączniewukładachpluralistycznych,ta-
kichjakpartiepolitycznewsystemachdemokratycznych,rywalizacjawsporcie,
wnauceiwkonkurencjirynkowej.Niemaichnatomiastwinstytucjachmonis-
tycznych(monarchie,monopole).
Metodąbadawczązastosowanąwtymtekściejesthistoriozoficzno-modelowa
analizatrendówsekularnych.StosowałjąAlvinToffler(1985),FritjofCapra
(1987),ArnoldToynbee(1988)orazwieluinnychautorówzajmującychsię
współczesnymiświatowymitrendami.
1.Globalizacjawmodeluprzemienności
Zapowiedzianadziedzinadociekańmaswojąautonomię,alejestpowiązana
zglobalizacjąwiedzy,ideologii,ludzkichzachowań,zglobalnymidążeniami
wielkichmocarstwizwielomainnymiprocesami.Włańcuchuprzemienności
znajdziesięrównieżmiejscedlasilnienagłośnionejglobalizacjizostatnich
czterechdekad,którejznakiemrozpoznawczymsątransnarodowekorporacje
irewolucjainformacyjna,jednakniebędzietomiejscenarodzincałejgloba-
lizacjianijejśmierci,leczjednozogniwrzeczonegołańcucha,którebędą