Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
PRACENAUKOWEUNIWERSYTETUEKONOMICZNEGOWEWROCŁAWIUnr144
Efektywność–rozważanianadistotąipomiarem
2010
AlicjaBalcerak
PolitechnikaWrocławska
EROZJAIDYWERGENCJACELÓW
WOCENIEEFEKTYWNOŚCIORGANIZACYJNEJ
Streszczenie:Głównymcelembadaniaefektywnościorganizacyjnejjestjejzwiększanie
wprzyszłości.Współczesneholistycznesystemybadaniaefektywnościorganizacyjnejwpły-
wająnaosiąganiecelów,procesydecyzyjneiuczeniesięorganizacyjne,jednakniezawsze
woczekiwanysposób.Artykułkoncentrujesięnaczynnikach,którepowodująerozjęidy-
wergencjęcelówewaluacjiefektywnościorganizacyjnej,m.in.takichjak:ograniczeniapo-
znawcze,niezasadnośćstosowanychwskaźników,zróżnicowaneceleinteresariuszy,czynniki
psychospołeczne.
Słowakluczowe:efektywnośćorganizacyjna,systemypomiaruosiągnięć,złożonośćorga-
nizacyjna.
1.Wstęp
Efektywnośćorganizacyjnatopojęcieonieustabilizowanymzakresieznaczenio-
wym.Wszerokimrozumieniutermin„efektywność”obejmujetakiekategorie,jak
ekonomiczność,sprawność,wydajność,użyteczność,kompetencyjność,funkcjo-
nalność,moralność,komunikatywność1[Pszczołowski1978;Holstein-Beck1997].
Najbardziejstabilnymiaspektamiefektywnościorganizacyjnejwydająsięekono-
miczność–efektywnośćekonomiczna(odniesieniewynikówdonakładów)oraz
skuteczność(odniesieniewynikówdocelów).Konceptualizacjaioperacjonalizacja
efektywnościorganizacyjnejprzeszłaewolucję,wtrakciektórejuwagaskupiałasię
naróżnychkryteriach,np.takichjak:wydajność(modelracjonalny),zdolnośćdo
adaptacji,elastyczność(modelsystemowy),eliminacjabłędówiproblemów(mo-
delnieefektywności),sprostanieograniczeniomwynikającymzoczekiwańwpły-
wowychgrupinteresu(modelstrategicconstituencies)ikonkurującychwartości
(modelkonkurującychwartości)[Henri2004;Dollinger1984].
1Problemyterminologiczneidefinicyjnemającharakterglobalny,np.BaruchiRamalho[2006,
s.41]wymieniająnastępującefunkcjonującesynonimypojęcia[organizational]:effectiveness:perfor-
mance,productivity,efficiency,health,excellence,quality,competitiveness,success,goodness.„Za-
skakującootwartąkwestią”jawisiędefinicjaefektywnościorganizacyjnejP.J.Richardowiiin.[2009,
s.719].Por.również:[Gomesiin.2004;Franco-Santosiin.2007].