Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
B.Jachimczak,Dydaktyczneipozadydaktyczneuwarunkowaniaefektównauczaniaindywidualnegodzieciprzewleklechorych,
Kraków2011;ISBN:978-83-7587-892-9,©byOficynaWydawnicza„Impuls”2011
Paradygmatykonstruowaniamodelichorobyprzewlekłej
17
AleksanderHulek11,któryopowiadałsięzakoncepcjąalternatywnądopropozycji
J.Doroszewskiej,wyrażonąwteoriiwspólnychiswoistychcechosobowościludzi
chorych.Odrzucałontezę,żeokreślonyrodzajchorobywiążesięzespecyficznymi
cechamiosobowości.Wjegoprzekonaniustopieńnasileniaobjawówniepozo-
stajewprostymzwiązkuzobserwowanymiskutkamipsychicznymi.Niematu
dodatniejzależności–imcięższystanchoroby,tymwiększenegatywneskutki
psychiczne.PodobnegozdaniabyłaAleksandraMaciarz12.Wedługniejosoby
przewleklechoreujawniająwszystkietecechyidyspozycjeosobowości,które
wykazująosobyzdrowe.Różnymożebyćnatomiaststopieńnasileniatychcech.
Swoistetrudnościiograniczeniawrozwojuzwiązanesązcharakteremchoroby
ijejnasileniem,niepowodująjednakjakościowychzmianosobowości.Zazwyczaj
sąonekonsekwencjąnegatywnychdoświadczeńdoznawanychwrelacjachześro-
dowiskiemspołecznym.
Wprzypadkuparadygmatuwspólnychiswoistychcechrozwojumożnamieć
doczynieniaztrudnościaminaturymetodologicznejwbadaniachnadproble-
matykąprzewlekłejchoroby.Akceptacjatezyonieswoistościwpływuchoroby
przewlekłejnarozwójizachowaniedziecka,atakżenajegoekosystem,sprawia,
żebadanagrupaniemusi,bądźnawetniemoże,uwzględniaćkryteriumhomo-
geniczności.Zzasadybędziewięcgrupąheterogeniczną.Wszelkieanalizymoż-
nabędziezatemprowadzićraczejwzałożeniumetodologiiinterpretatywnej.
Jeślinatomiastprzyjmiemyparadygmatwjegowersjizakładającejswoistość
wpływuchorobynarozwójizachowaniedziecka,uzyskamy,coprawda,grupę
homogeniczną,alewynikibadańmogąniebezpiecznieprzybliżaćsiękustereo-
typomwmyśleniuoosobiezokreślonąchorobą,awskrajnychprzypadkach
doprowadzićdostygmatyzowaniainieuzasadnionejpatologizacjijejrozwoju.
Mniejkontrowersjibudzipierwszyzopisywanychparadygmatów.Najego
podstawiepowstałowielemodelichoroby,którychzadaniembyłowyjaśnianie
zjawiskzniązwiązanych,wskazanienapewneprawidłowościizagrożeniadla
funkcjonowaniaosobychorejijejnajbliższegootoczenia.
IntegracyjnymodelchorobyIvanaB.Plessa
iPhilipaPinkertona
IvanBarryPlessiPhilipPinkerton13opracowaliswójmodelchorobywla-
tach70.XXwiekustanowiącypunktwyjściaprojektowaniastrategiiterapeu-
11A.Hulek,Wspólneiswoistezagadnieniawrewalidacjiróżnychgruposóbzodchyleniamiodnormy
[w:]A.Hulek(red.),Pedagogikarewalidacyjna,PWN,Warszawa1977.
12A.Maciarz,Psychoemocjonalneiwychowawczeproblemydzieciprzewleklechorych,Impuls,Kraków
1998.
13I.B.Pless,P
.Pinkerton,ChronicChildhoodDisorders:PromotingPatternsofAdjustment,Year-Book
MedicalPublisher,Chicago1975.