Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Kwasemlubzasadąmożebyćzarównoobojętnacząsteczka,jakijon(kation
lubanion):
CH
3COOH+NH
3ż
NH
+
4
+CH
3COO-
+H
3NCH
2COO-+H
2OżH
3O++H
2NCH
2COO-
H
3O++
CO
2
3
-ż
NCO
3
-+H
2O
CHNH
6
5
++H
3
2OżH
3O++C
6H
5NH
2
HPO
2
-+H
4
2OżH
3O++
HPO
2
4
-
H
3O++
Fe(OH)(HO)
2
2
5
+żH
2O+
Fe(HO)
2
6
3
+
H
2O+CH
3COO-żCH
3COOH+OH-
Kwasamiwpowyższychreakcjachsąnp.CH
3COOH,
+
HNCHCOO
3
2
-
2
,H
3O+,
HCO
3
-
iin.;zasadami:NH
3,H
2O,CH
3COO-,
HCO
-
3
,OH-.
Dysponującroztworamikwasówlubzasadodokładnieokreślonymstężeniu
(mianowanymiroztworami)imożliwościąwyznaczeniapunktukońcowegore-
akcji,możnametodąmiareczkowąoznaczaćwroztworzeodpowiednio:zasady
(metodyacydymetryczne)ikwasy(metodyalkalimetryczne).
Graficznymobrazemzmianstężeniajonówwodorowychwroztworze
miareczkowanymwmiarędodawaniatitrantajestkrzywamiareczkowania
alkacymetrycznego.Krzywamiareczkowaniajestfunkcyjnązależnościąmiędzy
pHroztworumiareczkowanego(pH=-logc
H+)aobjętościądodawanegotitran-
ta(lub%zobojętnienia).Narysunku2.1przedstawionokrzywemiareczkowania
wróżnychukładachkwas-zasada.
GwałtownazmianawartościpHwokolicypunkturównoważnikowego(PR)
reakcjinazywasięskokiemkrzywejmiareczkowania.Wielkośćtegoskokuzależy
od:mocymiareczkowanegokwasulubzasady,mocytitrantaiichstężeń.Zmiany
pHwokolicyPRsątymmniejsze,imsłabszyjestkwas(rys.2.1b)lubzasadaiim
mniejszesąichstężenia(rys.2.1c).Bardzosłabychkwasównp.HCN(K
a=5·10-10),
fenolu(K
a=1,3·10-10)izasad,np.aniliny(K
b=6·10-10),niemożnaoznaczaćme-
todąmiareczkowąwroztworachwodnych,gdyżzamiastskokunakrzywejmia-
reczkowaniaotrzymujesiępunktprzegięcia(rys.2.1d).Wpraktycewroztworach
wodnychprowadzisięoznaczaniekwasówizasadnieorganicznych,którychwy-
kładnikistałychdysocjacjipK
a(-logK
a)mająwartościmniejszeniż5-6.
Bardzosłabekwasyizasadyoznaczasiępoprzezmiareczkowaniewśrodo-
wiskuniewodnym,wykorzystującznacznywpływ,jakimożewywieraćroz-
puszczalniknamockwasuizasady.Możliwesąwówczaswdużymzakresie
zmianywzajemnychwłaściwościkwasowo-zasadowych.
Rozpuszczalniki,zgodniezteoriąBrönsteda,dzieląsięnadwiegrupy:
protolityczne(zdolnedoprzyłączanialuboddawaniaprotonu)iaprotyczne
(niezdolnedoreakcjizprotonem).Wśrodowiskurozpuszczalnikówbędących
31