Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
UrszulaAugustyniak–historykzbezimiennejgeneracji
31
IHUW(wtym5adiunktówiasystentów)skorzystałozestypendiówistaży
naukowych,wr.1970/71tylko7(wtymbrakbyłowyjazdówadiunktów
iasystentów).WtymżeokresieIHUWzorganizowałdwastażeswychpra-
cownikówwUniversityofIllinoisiwCambridge”17.DProfesoremwpodróży”
byłAntoniMączak,seminarzyściJaremyMaciszewskiegonatomiastzagra-
nicęniewyjeżdżali.
Atmosferastabilizacjibyłajednaktakżeduszna,anawetdusząca.Wśro-
dowiskuakademickimzaczytywanosięwydanąwłaśnieksiążkąBohdana
CywińskiegoRodowodyniepokornych.JerzyJedlickizauważyłwówczas:
Dzdarzeniejestwsamejrzeczyosobliwe:debiutant,doowejchwilinikomu
prawie[ł]nieznany,niezwiązanyzżadnąkatedrąaniinstytutem,wydaje
książkę,któraaniniezawieraszczególnychodkryćnaukowych,ani–zdrugiej
strony–niekokietujeczytelnikówliterackąpointą,iotoksiążkatastajesię,
wśrodowiskusamychżeuczonychhumanistówpozycjątakczytanąidysku-
towanąjakmałoktóra”18.Cywińskiurzekłempatycznymigłębokimopisem
dylematówpokolenia,któreniedoświadczyłoklęskipowstaniastycznio-
wego,zostałowychowanewDnocyapuchtinowskiej”,abuntowałosięprze-
ciwpozytywistycznejzgodzienastatusquo.Tytułowybrakpokorymożna
byłointerpretowaćjakowezwaniedononkonformizmu–takwobecreżimu,
jakigierkowskiejstabilizacji.Jakowezwaniedobuntuwimięprzywiąza-
niadowartościtakichjakwolnośćigodnośćludzka.DMamytuwięcideał
moralnyniezmiernieheroicznyielitarny–pisałJedlicki,dodając–wtoku
jednejzdyskusjinadtąksiążkązawisłonadsaląipozostałobezodpowiedzi
paradoksalnepytanie:czyżbyzniewolenieduchoweiuciskmiałydobroczynny
wpływnakształtowaniecharakterów?”19.
Pytaniezadanepodczasdyskusjinadksiążkąogeneziebuntustałosię
wkrótcebardzoznaczące.Atmosferapolitycznazagęściłasiębowiemwobli-
czupierwszychoznakkońcaDcudunakredyt”.Podrastycznejfalipodwyżek
doszłowczerwcu1976r.domanifestacjiulicznych,brutalniepacyfikowanych
przezwładze.WInstytucieniektórzypracownicyistudencizaangażowali
siępolitycznie.MłodsiwspółpracownicyKomitetuObronyRobotników,jak
AndrzejRosner,MichałLubański,WojciechKriegseisenczyŁukaszKądziela,
zaczęlijeździćdoRadomia,PłockaiUrsusa,abyorganizowaćpomocdla
rodzinpobitychizatrzymanychrobotników.Wśródstudentówzatrzymanych
19maja1977r.znaleźlisięŁukaszKądziela,BronisławKomorowskioraz
WojciechKriegseisen20.Wtymokresiewramachzastraszaniapracowników
17M.M.Drozdowski,Zagranicznekontaktyhistorykówpolskich,KH,80,1973,s.311–323,
tus.314.
18J.Jedlicki,Historiaaświatwartości,KH,79,1972,s.655–660,cyt.zes.655.
19Ibidem,s.656–657.
20T.P
.Rutkowski,op.cit.,s.546;A.Friszke,OpozycjapolitycznawPRL,1945-1980,
Londyn1994,s.535.