Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
dogłębokiejrelacjizmiejscemzapośrednictwemtego,coprzestrzeńtęprze‑
nika,oświetla,leczdoniejnienależy”
57
.Jegonieuchwytnościąprzepojone
byłybynietylkofigurywyobraźniartystycznej,choćsamjakometaforyczny
raczejinstrumentuzasadniającysensistnieniaczystejphysisniemógłbyjuż
miećzastosowaniaegzegetycznego.
Zasygnalizowanezagadnieniagęstości,koncentracjiczyrozproszenia
miejsc(a)mają,jaksięprzekonaliśmy,inspirująceodbiciewgnoseologicznej
refleksjinadwaloryzowanymloco,leczprzedewszystkimwiążąsięzwy‑
znaczaniemmaterialnympewnychsieciiobszarówowspólnejtożsamości.
WspółtwórcateoriiprzestrzeniegzystencjalnejCh.Norberg-Schulzustalił
wzwiązkuztymfunkcjonalneznaczeniekategoriiznanejinacechowanej
strefy(zastępującniąnaprzykładgeotopikęcelówidróg),wktórejmie‑
ściłybysięprzymiotyograniczenia,bliskościipodobieństwaczęściskłado‑
wych(nStrefęmożna[ł]zdefiniowaćjakostosunkowopozbawionystruk‑
turygrunt,naktórymwystępująmiejscaidrogijakowyraźniejszefigury”
58
).
Ostatniedwaczynnikiwspomagająprocespodziałuiobejmowaniawposia‑
danieotoczenia―jaknaprzykładwprzypadkuosiowo-kwartalnejzasady
wyznaczaniaplanurzymskiejosady,aleteżnakreślaniauschematyzowanej
mozaikibardziejzłożonychcałości:pustyni,gór,jezior,państw,skupisk
przemysłu.Wielopostaciowośćstrefwidzianychwperspektywiewyrazisto‑
ściskładnikównaturalnychisztucznych(choćbygranicmiędzytypamite‑
renuczystrukturamijegoużytkowaniaiosadnictwa)maźródłowpewnej
ichnfakturowości”,będącejskutkiemwyborówokreślonychsposobówza‑
gospodarowaniaprzestrzeniwprzeszłości.Wskazująnatomiędzyinnymi
rezultatywspółczesnychbadańtopoklimatologicznych,wyróżniająceniemal
obecnieniedostrzegalneróżniceklimatycznenaniewielkichterytoriach,daw‑
niejwszakprzezczłowiekarozpoznawaneidecydująceojegoskłonności
dobytowaniawwybranychpunktach.Wczasachnajnowszychowazdolność
orazumiejętnośćintuicyjnegowykrywaniawartościmiejsczostałazatracona,
adomagającsiękonkretnejiużytkowejonichwiedzy,dzisiejszyichpoten‑
cjalnymieszkaniecigośćniepotrafijużzrekompensowaćbrakugłębszego
sensulokalizacjiżadnymkosmologicznymobrazemnadającymstrefomimi‑
krostrefomodrębność,aleteżkoherentność
59
.
Zinteraktywnąpodstawąłącznościwewnątrz-imiędzystrefowejłączysię
whistoriiludzkiejautodydaktykitopicznejwyraźnepoczuciezewnętrzności.
DlaNorberga-Schulzajegoprzykładstanowirozkładprzestrzeniegzysten‑
cjalnychplemionnomadycznych,które―wprzeciwieństwiedokolistości
drógopasującychwłasnąsiedzibęwprzypadkuspołecznościosiadłych―
57
Ibidem,s.26,por.równieżs.15.
58
Ch.Norberg-Schulz:Bycie,przestrzeńł,s.23.
59
Por.ibidem,s.24.
32