Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Oczekiwanezachowaniaczłonkaorganizacji
25
Zachowaniauczestnikóworganizacjisąwypadkowąwieluczynników,m.in.orga-
nizacyjnych,społecznych,psychologicznych,technicznych.To,jakzachowująsię
pracownicy,wynikazarównozdziałańkierownictwaorganizacji,jakikreowanejest
oddolnieprzezpracowników.Kierownictwotworzynormyireguływskazujące,
jakiezachowaniasąpożądanezpunktuwidzeniaorganizacjiijejcelów.Organizacje
sąjednaksystemamispołecznymi,składająsięzludzi,którzymająwłasnecele
iinteresy,kierująsięnimiwcodziennejpracy.Niektóreznichsązgodnezinteresem
organizacji,innenie.Czasamipracownicyangażująsięwróżnezachowania,gry,
któresąnieetyczne,np.łapówkarstwo,mobbing,szantaż,sabotaż,romansowanie
[por.Bugdol,s.2007].Zachowaniapracownikówsąwięczłożonąmateriąiwograni-
czonymstopniupoddającąsiękształtowaniu.
Wniniejszejksiążcezachowaniapracowniczekreowaneoddolnieniesą
przedmiotemrozważań,natomiastautorzyskupiająsięnatworzeniurozwiązań
organizacyjnychwpływającychnazachowaniapracowników,przyjmującoptykę
celóworganizacji.
Przyjmująctakipunktwidzenia,należyzdefiniowaćzachowaniaworganizacji
jakoindywidualneizespołoweformyaktywnościczłonkóworganizacji.Zna-
czącywpływnaichcharaktermającechyorganizacjiiwarunkijejfunkcjono-
wania.
Przedmiotemnaukiozachowaniachworganizacjijestbadanieaktywności
ludziwobrębieorganizacjiorazuwarunkowańnaniąwpływających.Zadaniem
tejnaukijestpozyskaniewiedzy,wjakisposóbskłonićczłonkóworganizacjido
efektywnychzachowańzgodnychzjejinteresem.Abytozadaniespełnić,nauka
ozachowaniachworganizacjimanaceluwyjaśnianieiprzewidywaniezacho-
wańludzkichorazopracowaniezaleceńdotyczącychsposobówwpływaniananie.
Naukaozachowaniachmacharakterinterdyscyplinarny,czerpiączpsychologii
organizacji,socjologiiorganizacji,antropologii,anawetpolitologii.
Każdyzpracownikówjestinny,maodmiennewartości,oczekiwania,posta-
wy.Topowoduje,iżistniejebardzowielepotencjalnychzachowańorganizacyj-
nychwdanejsytuacjiiniemożliwejeststworzeniezamkniętegokatalogutakich
zachowań.Najbardziejogólnieujmując,zachowaniaorganizacyjneobejmują:
•produktywność—realizacjazadańicelóworganizacjizgodniezzakresem
obowiązkówdanegopracownika,
•absencję—uchylaniesiępracownikaodpracy,
•wycofaniesię—rezygnacjadobrowolnalubwymuszonasytuacją[Bieniok,
2006,s.241,napodstawie:Terelak,1999,s.19–20].
Pożądanezachowaniaczłonkóworganizacjimogąmiećdwojakicharakter:
•zachowaniawynikającezzakresuobowiązków,np.pozyskiwanienowych
klientów,bezbłędneksięgowaniezdarzeńgospodarczych;
•tzw.dobrezachowaniaobywatelskie,czylitakiedziałania,któresądobro-
wolniewykonywanenarzeczorganizacjiijednocześnieniesąbezpośrednio
wynagradzane;zachowaniaobywatelskieniesązwyklezwiązanezformal-