Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
Uchwalona2kwietnia1997r.przezZgromadzenieNarodoweiprzyjęta
przeznaródwreferendum25maja1997r.KonstytucjaRzeczypospolitejPol-
skiej,któraweszławżycie17października1997r.1,wprowadziładopolskiego
systemuustrojowegokilkanowychinstytucji,nieznanychwcześniejszymaktom
konstytucyjnym.Jednąztychinstytucjijestobywatelskainicjatywaustawodaw-
cza2,uregulowanawKonstytucjiwart.118ust.2,wktórymprzyznanoprawo
takiejinicjatywygrupieconajmniej100000obywatelimającychprawowybiera-
niadoSejmu.WprowadzeniedoKonstytucjitejinstytucjirychłozostałouznane
wnaucezazmianęocharakterzerewolucyjnym3.Dowejściawżycieustawy
z24czerwca1999r.owykonywaniuinicjatywyustawodawczejprzezobywateli4
byłatowyłącznieinstytucjaprzewidzianawKonstytucji,awięcocharakterze
właściwieiluzorycznym,któraniemogłaznaleźćzastosowaniawpraktyceustro-
jowej.Dopierowejściewżycie23sierpnia1999r.wskazanejustawyzmieniło
charakterinstytucjiobywatelskiejinicjatywyustawodawczej,pozwalającnazgła-
szanieprzezobywatelidoSejmuinicjatywustawodawczych.Okresponaddwu-
dziestulatobowiązywaniaKonstytucjiiniemaldziewiętnastulatobowiązywania
ustawypozwalanarozważenietejinstytucjizpewnejjużperspektywyczasowej,
zuwzględnieniemkilkunastoletniejpraktykikorzystaniaprzezobywatelizprawa
inicjatywyustawodawczej,awięcwsposóbmożliwiejaknajbardziejzobiektywi-
zowany.
Obywatelskainicjatywaustawodawczatojednazformtzw.inicjatywyludowej
(częstoznią,niedokońcazasadnie,utożsamiana).Istotąinicjatywyludowej
jestbowiemuprawnienieokreślonejprzezprawogrupyczłonkówzbiorowego
podmiotusuwerenności(narodu,ludu,obywateli)nietylkodoprzedkładania
1Dz.U.z1997r.nr78poz.483,zesprostowaniem(Dz.U.z2001r.nr28poz.319)ipóźniej-
szymizmianami(Dz.U.z2006r.nr200poz.1471;z2009r.nr114poz.946).
2Trzebajednakodnotować,żewcześniejustawakonstytucyjnaz23kwietnia1992r.oprzy-
gotowaniuiuchwaleniuKonstytucjiRzeczypospolitejPolskiej(Dz.U.z1992r.nr67poz.336)
regulowała,pojejnowelizacjiw1994r.(Dz.U.z1994r.nr61poz.251)instytucjęobywatel-
skiejinicjatywyustrojodawczej,przyznającgrupieobywateli,którzydlaswojegoprojektuuzyskają
poparcie500000osóbposiadającychczynneprawowyborczedoSejmu,inicjatywęustawodawczą
wzakresieprzedstawieniaZgromadzeniuNarodowemuprojektunowejkonstytucji(art.2aust.1).
Byłotounormowanieocharakterzeincydentalnym,austawakonstytucyjnazostałauchylonaprzez
Konstytucjęz1997r.
3M.Kruk,PrawoinicjatywyustawodawczejwnowejKonstytucjiRP,HPrzeglądSejmowy”1998,
nr2,s.9.
4Dz.U.z1999r.nr62poz.688,zpóźn.zm.