Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
26
RozdziałI.Popytoweikosztoweaspektywycenyświadczeńzdrowotnych
Charakterystykępojęciawartościnurtuobiektywnegoisubiektywnegoprezentowaną
wliteraturzeprzedstawiatabela6.
Tabela6.Charakterystykawartościwujęciuobiektywnymisubiektywnym
−przedstawicielnurtu-Pitagoras
−wartościsąsubiektywnymzjawiskiem
−owartościrzeczydecydujenierzeczywistość,
−wartościsązmienne,zależneodczasu,miejsca
−przykładowadefinicja:wartośćniejest
świadomościczłowieka,tzn.żepozajego
świadomościąnieistniejąiniemająsensu
aleczłowiekijegosubiektywneuczucie
iokolicznościorazodtego,ktosiędonich
odnosiiwnichuczestniczy
własnościączyjakościąokreślonego
przedmiotu,leczstosunkiemdoniego
oceniającegopodmiotu(O.Liebmann)
Nurtsubiektywny
−przedstawicielnurtu-Arystoteles
−wartościistniejąniezależnieodtego,jak
−wartościsątraktowanejakodobrosamo
−przykładowadefinicja:wartośćjesttą
oceniająjeludzie,niezależnieodichupodobań
izainteresowań
wsobie,przysługujeimcharakterabsolutny
iautonomiczny
własnościąrzeczy,zewzględunaktórąchcemy
tęrzeczmieć,zewzględunaktórąjestnamona
potrzebna(W
.Tatarkiewicz)
Nurtobiektywny
Źródło:opracowanienapodstawie:S.Hońko,Wycenawrachunkowości.Znaczenie,podstawy,
parametryizasady,Szczecin2013,s.15-32;B.Truchlińska,Pojęcieihierarchiawartościwmyśli
WładysławaTatarkiewicza,Parerga2006,nr2;W.Tatarkiewicz,Pojęciewartości,czylicohisto-
rykfilozofiimadozakomunikowaniahistorykowisztuki,[w:]Parerga,W.Tatarkiewicz,Warszawa
1978.
Wnaukachfilozoficznychdefinicjewartościobejmująnietylkosamprzedmiot,ale
równieżjegowłaściwości.Jednakwodróżnieniuodnaukekonomicznych,wartość
wfilozofiiutożsamianajestzcechaminiematerialnymidobra,azatemniemusibyć
mierzalna15.Niepowinnabyćonazatemutożsamianazjegoceną.Pozatymnośnikiem
wartościniemusibyćjedynieprzedmiotmaterialny,alerównieżosoba,instytucja,
idea,rodzajdziałania,generalniewszystko,couznawanejestzaważneicennedla
człowiekaispołeczeństwa,jestgodnepożądaniaistanowiceldążeńiaspiracjiludz-
kich16.Wartopodkreślić,żewnaukachfilozoficznychwykształciłasięteoriawartości
określanamianemaksjologii.
Wliteraturzeprzedmiotuzdrowiejestczęstoanalizowanewłaśniejakokategoria
aksjologiczna.Wwieludefinicjachpodkreślasiębowiem,żezdrowiestanowiwartość,
coś,cojestcenneipożądane
17.PrzykładowowedługŚwiatowejOrganizacjiZdrowia
(WorldHealthOrganisation-WHO)zdrowiejestnietylkozasobemiśrodkiem
pozwalającymnawykorzystanieosobistegopotencjałuilepsząjakośćżycia,aleprzede
15Przykładowomożebyćjedynieinterpretowanajakodobro(wartośćdodatnia)lubzło(wartość
ujemna);B.Truchlińska,PojęcieihierarchiawartościwmyśliWładysławaTatarkiewicza,Parerga2006,
nr2,s.14.
16M.Łobocki,Pedagogikawobecwartości,[w:]Kontestacjepedagogiczne,red.B.Śliwierski,Kraków
1993,s.125.
17I.Heszen-Niejodek,Psychologiazdrowiajakodziedzinabadańizastosowańpraktycznych,[w:]Psy-
chologiazdrowia,red.I.Heszen-Niejodek,H.Sęk,Warszawa1997.