Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
K.Kamiński,Przedsłowie...
Wychowywanie,mówiącogólnieigórnolotnie(przecieżodwołujemy
sięteżdoideału),powinnodokonywaćsięzewzględunaczłowieka:by
lepszystawałsięzarównopojedynczyczłowiek,jakiwszelkiezwiązki
międzyludźmi.Godnośćosobyludzkiejtotutajnajważniejszekryterium
moralnejjakościdziałania.Wychowaniezatempowinnokształtować
stosunkowostałeprzymiotyosobowościowe,uzdalniającedookreślonych
przeżyćidziałań.Nabyciestałych,dobrychcechosobowościowychniejest
łatwe;wymagasilnejmotywacji,konsekwencjiwdziałaniu.Uwidacznia
namsiętutajpotrzebarozumieniacnotywklasycznymtegosłowa
znaczeniu,jakosprawnościmoralnej.Wkońcu,zaLeszkiemKołakow-
skim,należyteżprzywołaćznormalizowanącodziennośćjakonaturalne
środowiskowychowawcze:„Uczymysięcnótprzezwychowywanie
wśrodowisku,gdzieonesąpraktykowane”
5
.
Wychowaniewyrastającezmiłościkonstytuujejakościowąswoistość
bytowaniaczłowieka,gdziedoskonałośćistnieniawyrażasięprzezczyny
świadomeiwolne.Przywołaneczynysąnatyledobre,naileuznają
ipotwierdzająowągodnośćczłowieka,służąjegorozwojowi,urzeczy-
wistniająszlachetnepotencje.TutajwartopodkreślićzaKarolemWojtyłą,
żetowłaśniemiłośćjestnajpełniejsząrealizacjątychmożliwości,które
tkwiąwczłowieku.Miłośćjesttotakiedziałanie,którenajpełniejrozwija
istnienieosoby.Osobazaśznajdujewmiłościnajwiększąpełnięswego
bytowania,obiektywnegoistnienia
6
.Takrozumianamiłośćjawisiętutaj
jakonaczelnanormamoralności,naczelnanormażycialudzkiegoistąd
stajesięrealnymwyzwaniemkażdegowychowania.
prowadzonegowywodu,podajefragmentzPowszechnejDeklaracjiPraw
CzłowiekaONZz1948r.:„Celemwychowaniabędziepełnyrozwójludzkiej
osobowości”(art.26.2).Takdefiniowaneprawopodstawowezawierabłąd
iantropologiczny,ietyczny.Postulatpełnegorozwojuludzkiejosobowościnie
uwzględniaideałuosobowości,niemożebyćwięccelemwychowania.Nie
wszystko,cojakopotencjałtkwiwczłowieku,zasługujenapełnyrozwój.Cele
wychowaniazakładająocenęiwybórokreślonychcechosobowościkosztem
innych.W.Brezinka,Wychowywaćdzisiaj,WydawnictwoWAM,Kraków2007,s.49–
50.
5
L.Kołakowski,Miniwykładyomaxisprawach,WydawnictwoZnak,Kraków2003,
s.49.Dalej,wkontekściecnót,Kołakowskimówioniewystarczalności
wychowawczegoteoretyzowania:„gdybydzieckomiałosięnauczyćużywania
nożaiwidelcaprzezczytanieskomplikowanejinstrukcjipisanej,gdziekąty
nachyleniawszystkichpalcówbyłybywyliczone,rychłobysięzniechęciło.
Podobniemałosąprzydatnepodręcznikicnóttam,gdzietychcnótwżyciusię
niewidzi”.Ibidem.
6
K.Wojtyła,Miłośćiodpowiedzialność,WydawnictwoKUL,Lublin1982,s.77.