Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
A
AuswärtigesAmt
składanialistówuwierzytelniających,wizytypożegnalnej(audiencjapożegnalna:
ang.leavetakingaudience;fr.audiencedecongé)lubwizytyspecjalnegowy-
słannikagłowypaństwacelemprzekazaniaorędzialubpismaodręcznegogłowy
państwawysyłającego.Wdawnychczasachuroczystymaudiencjomtowarzyszył
nierzadkowyszukanyceremoniałdworski,zwłaszczapodczastzw.audiencjipu-
blicznych.Wpałacachkrólewskichiprezydenckichistniejąnajbardziejreprezen-
tacyjnesaleaudiencjonalne,wktórychgłowapaństwaprzyjmujelistyuwierzy-
telniająceodambasadorówobcychpaństworazinnychwysokichwysłanników
główpaństwwmisjachspecjalnych.Wpotocznymznaczeniuaudiencja,topo-
słuchanieudzielonenietylkoprzezgłowępaństwa,lecztakżenp.głowękościoła.
AuswärtigesAmt(niem.)-UrządZagraniczny,tradycyjnanazwaMinister-
stwaSprawZagranicznychNiemiec,utworzonegoprzezkanclerzaOttonavon
Bismarckaw1870r.
autarkia(gr.autós:sam;arkéein:wystarczać)-politykazmierzającadozapew-
nieniasamowystarczalnościgospodarczejpaństwalubnarodudziękizaspokoje-
niupotrzebwoparciuowłasnąprodukcję.Zakładam.in.ograniczenieimportu
dominimum.Słowanautarkia”używasięniekiedynaokreśleniepolitykiizolacji,
zamykaniasięwswychgranicach.
autdedereautpunireiudicare(łac.)-nalbowydać,alboukarać”-zasadaprawa
karnego,zgodniezktórąprzestępcęnależybądźukaraćwpaństwie,wktórym
zostałzatrzymany,bądźwydaćpaństwu,któregojestobywatelemlubwktórym
przestępstwozostałopopełnione.Zob.→ekstradycja.
autokefalia(gr.kephalé:głowa)-samodzielnośćkrajowychkościołówprawo-
sławnych,zwanychautokefalicznymi.Niesąoneadministracyjniepodporządko-
wanezwierzchnictwuzagranicznemu.Jedyniewsprawachkanonicznychuznają
zregułyautorytetpatriarchyKonstantynopola.
autokracja(gr.autos:sam;kratein:rządzić)-samowładczy,niedemokratyczny
systemwładzy,opartyna→autorytaryzmie,koncentracjicałejwładzywręku
jednostkilubwąskiejgrupyludzi.Potoczniesynonimemautokracji(autokraty)
jestniczymnieograniczonawładzajednostki,despotyzm,tyrania,dyktaturajed-
nostkilubgrupy,np.absolutnegomonarchy,dyktatorawpaństwachfaszystow-
skich,juntywojskowej.WstarożytnejGrecjinautokratorem”zwanabyłaosoba
onieograniczonychuprawnieniach.Wczasachrzymskichibizantyjskichtytuł
takinadawanocesarzom.
autonomia(gr.autonómos:niezależność,samorządność)-szerokieuprawnienia
samorządowenaczęściterytoriumpaństwa,określoneprzeważniewkonstytucji.
Autonomiamożeoznaczaćpraworozstrzyganiaokreślonychsprawwewnętrz-
46