Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Art.117
Kodekskarny
powszechne,albowiemprzezsamegoustawodawcęzostałoonoujętewtakisposób,że
jegoznamionarealizujekażdy,ktowszczynalubprowadziwojnęnapastniczą,cooczy-
wiścienieoznacza,żekażdypotrafiłbytouczynić.Możetobyćzatemkażdaosoba,
którawkonkretnejsytuacji-albowsensieinstytucjonalnym,albofaktycznym-jest
władnapodjąćdecyzjęowszczęciulubkontynuowaniuwojnynapastniczej.Napodob-
nejzasadzierozstrzygnąćmożnabyzatemwątpliwośćdotyczącąodpowiedzialności
dowódcówwojskowychniższychszczebli,kierującychoperacjamizbrojnymiwczasie
wojny.Zfunkcjonalnegopunktuwidzeniaichdziałaniamogąbyćuznanezaprowadze-
niewojny.
6.Przestępstwempowszechnym-bezjakichkolwiekwtymzakresiewątpliwości-jest
nawoływaniedowszczęciawojnynapastniczejlubpublicznepochwalaniejejwszczęcia
lubprowadzenia,będąceprzestępstwemstypizowanymwart.117§3.
Znamionastronyprzedmiotowej
7.Czynnośćczasownikowąprzestępstwazart.117§1stanowinwszczynanie”lubnpro-
wadzenie”wojnynapastniczej.Wydajesię,żeobieczynnościwymagająpodjęciapew-
nychdziałańfaktycznych(zbrojnych)przeciwkoinnemupaństwu,polegającychnp.
nazaatakowaniuterytoriumprzypomocysiłlądowych,morskichlubpowietrznych
(takzwłaszczaP
.Hofmański,któregozdaniemsamowypowiedzeniewojny,bezpodję-
ciadziałańfaktycznych,niestanowiwszczynaniawojnywrozumieniuart.117-P
.Hof-
mański[w:]Kodekskarny.Komentarz,red.O.Górniok,Warszawa2004,s.401),jakkol-
wiekwdoktrynieobecnyjestpogląd,zgodniezktórymwszczęciemwojnyjestrównież
formalnejejwypowiedzenie(zob.np.R.A.Stefański,Prawokarnematerialne.Część
szczególna,Warszawa2009,s.45).Należałobychybaprzyjąć,że-będąceraczejak-
tembardziejpolitycznymniżmilitarnym-samoformalnewypowiedzeniewojny,jeśli
wśladzanimnieposzłyżadnedziałaniafaktyczneocharakterzewojskowym,zdajesię
odpowiadaćetapowiusiłowaniarealizacjiznamionprzestępstwazart.117§1.Ograni-
czeniesiędowypowiedzeniawojnynapastniczejniejestprzecieżjeszczerozpoczęciem
konfliktuzbrojnegopolegającegonaużyciusiłyzbrojnejprzeciwkosuwerenności,te-
rytorialnejintegralnościlubpolitycznejniezawisłościdrugiegopaństwa,leczjedynie
jegozapowiedzią.Pamiętaćnależyrównieżotym,żewojnanapastniczamożezostać
wszczętabezformalnegojejwypowiedzenia,awięcperfactaconcludentia,tj.wwyniku
podjęciapewnychdziałańfaktycznychocharakterzemilitarnym.
8.Onprowadzeniu”wojnynapastniczejmówićmożnanatomiastwówczas,gdywojna
wcześniejwszczętajestnastępnieprowadzona(kontynuowana),wtymtakżeprzezoso-
bę,którajejniewszczynała,azdajesobiesprawęznapastniczego(agresywnego)cha-
rakterupodejmowanychdziałań(zob.M.Rams,M.Szewczyk[w:]Kodekskarny.Część
szczególna,t.2,cz.1,Komentarzdoart.117-211a,red.W
.Wróbel,A.Zoll,Warszawa
2017,art.117,nt10].Możliwajestoczywiściesytuacja,wktórejosoba(grupaosób)
30
JacekGiezek