Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Art.365
TytułI.Przepisyogólne
nia(art.387§1),natomiastniemożliwośćjedynieniektórychznichsprawia,że
zobowiązanieutrzymujesięwmocycodopozostałych,chybażezokoliczności
wynika,iżbezświadczeńniemożliwychdopowstaniazobowiązaniawogóleby
niedoszło(art.58§3).
Adb.Wrazieniemożliwościnastępczejznaczeniemajądwieokoliczności:czy
dłużnikponosizaniąodpowiedzialnośćorazkomuprzysługujewybórświadcze-
nia.Jeżeliwięcwybórnależydodłużnika,toprzyczynapowstanianiemożliwości
jestobojętna,albowiemzobowiązaniekażdorazowoograniczasiędoświadczeń
możliwychdospełnienia(art.475§1).Wkrańcowymzaśwypadku,gdywszyst-
kieświadczeniastanąsięniemożliwe-zobowiązaniewygasawcałości,wówczas
jednak,jeżelidłużnikzatakistanrzeczyodpowiada,jestzobowiązanynaprawić
wierzycielowiwszelkąszkodę(art.471).Wsytuacjinatomiast,wktórejwybór
należydowierzycielalubosobytrzeciej,dłużnikzaśodpowiadazaniemożliwość
niektórychlubwszystkichświadczeń,namiejscekażdegoztychświadczeńwcho-
dzistosowneodszkodowanie.Wierzycieluzyskujewtedyprawowyborurównież
międzytymiodszkodowaniami.Inaczejtowygląda,jeżelidłużnikzaniemożliwość
świadczenianieodpowiada,wówczasbowiemwybórwierzycielaograniczasiędo
świadczeńmożliwych,ajeżeliichbrak-zobowiązaniewygasa.
Upoważnienieprzemienne(facultasalternativa)
13.Zobowiązaniaprzemiennegonienależymylićztzw.upoważnieniemprzemien-
nym,polegającymnatym,żewierzycielowinieprzysługujeprawowyboruiod
dłużnikamożeondomagaćsięświadczeniaściśleokreślonegoodpoczątkuzo-
bowiązania,natomiastdłużnikjestuprawnionyzamiasttegoświadczeniaspeł-
nićinne.Przykłademtakiegoupoważnieniasąart.391,533,897,938,966,1000
§3.Uprawnieniedłużnikadozwolnieniasięzzobowiązaniaprzezspełnienie
świadczeniazastępczegomożewynikaćrównieżzumowylubzjednostronnej
woliwierzyciela(por.orzeczenieSNzdnia19stycznia1957r.,3CR187/56,
OSPiKA1957,z.2,poz.36,zglosąM.LisiewskiegoorazzomówieniemW.Sied-
leckiego,Przeglądorzecznictwa,PiP1958,z.4,s.659).Istotąupoważnieniaprze-
miennegojestwięcto,żewierzycielniemożeżądaćoddłużnikaświadczenia
zastępczego.Ztegowzględuwrazieniemożliwościświadczeniawłaściwego
zprzyczynyoddłużnikaniezależnejzobowiązaniewygasa,chociażbyświadcze-
niezastępczebyłomożliwe.
Powództwozżądaniemewentualnym
14.Odmiennymnatomiastproblememjestsformułowanieżądaniapozwujakoewen-
tualnego.Praktykasądówtakąmożliwośćdopuszcza.Wtakimwypadkunależy
130
TadeuszWiśniewski