Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
SłużącBoguiOjczyźnie
charakteru”
.Kościółkatolicki,jakojeden
zgłównychfilarówszerokorozumianej
cywilizacjiZachodu,wswoimnauczaniu
mocnoakcentowałznaczenietakichpo-
jęćjakwolnośćigodność.Współczesnym
wolnomyślicielomtrudnosiępogodzić
zfaktem,żetowłaśnieKościółkatolic-
kizaszczepiłwnaszymnarodzietonie-
zwykłe,wyróżniającenasspośródinnych
nacjiumiłowaniewolności.Wtejkwestii
postawapolskiegoKościołazawszebyła
konsekwentnaidalekaodkonformizmu.
Zwróćmyuwagę,żegłównympowodem
męczeńskiejśmiercibiskupakrakowskie-
goStanisławazeSzczepanowabyłjegomo-
ralnysprzeciwwobecbrutalniedeptanej
przezkrólagodnościludzkiej.Taistotna
–jednaznajważniejszychwnaszejhistorii
–próbasiłmiędzynadużywającymswej
władzykrólemawalczącymioswepod-
stawoweprawapoddanymizakończyłasię,
dziękiodważnejpostawiebiskupa,zwycię-
stwemtychdrugich.Tozwycięstwobyło
przestrogądlakolejnychwładcówprzed
uleganiempokusiewprowadzeniarządów
despotycznych,aspołeczeństwudałoko-
niecznąświadomośćiniezbędnąsiłędo
oporuprzeciwkowszelakimprzejawom
niesprawiedliwościzestronywładzypań-
stwowej.Nieprzypadkowonigdywwolnej
Polsceniebyłotyranii,dyktaturyczyrzą-
dówabsolutnych.Tomiędzyinnymiefekt
silnegowpływuKościołanażyciespołecz-
neipolitycznewpaństwiepolskim,toza-
sługabezkompromisowejpostawybiskupa
Stanisławaijegogodnychnaśladowców
wpóźniejszychwiekach.
Prawdąjest,żewciąguminionych
1050latKościółpolskimiewałmniejchwa-
lebneepizody,aleostateczniejegodorobek
wsferzereligijnej,kulturowej,naukowej,
społecznejipolitycznejprzedstawiasiędzi-
siajimponująco.Niesposóbniewspomnieć
ojegoogromnymwkładziewwalkęowol-
nośćiniepodległośćnaszejojczyzny,atakże
ozdecydowanymzaangażowaniuwobronie
polskości.Właśnietadziałalnośćzyskała
wnarodziepolskimnajwiększeuznanieiza
-
pewniłapolskiemuKościołowiniepodwa-
żalnyautorytet,takbardzoprzydatnywpra-
cyduszpasterskiej.Jużwokresierozbicia
dzielnicowegoKościółstałnastrażyjedno-
ścipaństwapolskiego,doprowadziłdounii
polsko-litewskiejipokojowejchrystianiza-
cjiLitwy,wzywałdopowstaniaprzeciwko
najeźdźcomwczasiepotopuszwedzkiego,
wspierałkonfederatówbarskichireformy
SejmuWielkiego,ofiarniebroniłPolaków
przedprześladowaniamizaborców,strzegł
polskościijednoczyłPolakówrozproszo-
nychwtrzechzaborach,dzielniestawiał
czołookupantom,skutecznieopierałsiępo-
lityceateizacjiwczasachkomunistycznych
i–cowartepodkreślenia–zawszewtych
tragicznychdlaPolskichwilachstałpostro-
nieuciemiężonegonarodu.
Zaswojedużezaangażowaniewdziałal-
nośćpatriotycznąKościółpolskizapłacił
bardzowysokącenę.Tylkopodczasdrugiej
wojnyświatowejoddałożycieokołodwóch
tysięcyksiężydiecezjalnychorazokołoty-
siącazakonnikówisióstrzakonnych.Do-
brze,żebypamiętaliotymci,którzydzisiaj
takkategoryczniedomagająsięwyrugo-
waniaKościołazprzestrzenipublicznej.
Miejmynadzieję,że1050-leciechrztuPol-
skibędziedobrąokazjądoprzypomnienia
doniosłejroliKościoławnaszychdziejach
irzetelnegoprzedstawieniajegowkładu
wbudowęirozwójpaństwapolskiego.
6