Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
KOMÓRKA
53
białkatransbłonowesąsyntetyzowane
•gromadziiprzechowujeCa2+wwyso-
przezrybosomyzwiązanezbłoną,czyli
kimstężeniu.
przezsiateczkęśródplazmatycznąszorstką
Metabolizmtłuszczów.WbłonieSER
(rycina3.13).
jestkrótszyniżwpojedynczychryboso-
mach,ponieważwtychpierwszychsynteza
rozpoczynasięwwielumiejscachjedno-
cześnie.
Czassyntezypeptydówwpolisomach
komórekwątrobowychznajdująsięenzymy
któresyntetyzująlipidylipoproteinikwasy
tłuszczowe.Wwielurodzajachkomórek
sątutakżesyntetyzowanetriglicerydy–
tłuszczeobojętne.BłonaSERjestrównież
miejscemsyntezyobuwarstwlipidowych
,
błony
,którajestrozprowadzananastępnie
Siateczkaśródplazmatyczna
dosiateczkiśródplazmatycznejszorstkiej,
lizosomów,endosomówiaparatuGolgiego
Siateczkaśródplazmatyczna–ER(ang.
orazdobłonykomórkowej.Natomiastsyn-
endoplasmicreticulum),nazywanatakże
tezabłonperoksysomówimitochondriów
siatkąendoplazmatyczną,jeststrukturący-
odbywasięinsitu,alipidypotrzebnedotej
toplazmatyczną,którazajmujeokoło10%
syntezydostarczanesązapomocąspecjal-
objętościkomórkiiskładasięzezbior-
nychbiałeknośnikowych.
ników,woreczków,rurekipęcherzyków,
Detoksykacjaszkodliwychmetabo-
częstopołączonychmiędzysobą(rycina
litówiksenobiotyków.Szkodliweczą-
3.13).Niezależnieodkształtuskładników
steczkichemiczne,czylitoksyny
,sąwy-
ERichścianaskładasięzbłony
,któraod-
twarzaneprzezrośliny
,niektórezwierzęta
dzielacytosolodichświatła.Porozrywa-
idrobnoustroje.Wśródtoksynznajdujesię
nefragmentysiateczkiśródplazmatycznej
takżewieleksenobiotyków,tj.substancji
przygotowanedoanalizychemicznejnoszą
normalnieniewchodzącychwskładorgani-
nazwęmikrosomów.
zmuiniemetabolizowanych,np.większość
Wyróżniasiędwarodzajesiateczkiśród-
lekówsyntetyzowanychprzezludzi.Zna-
plazmatycznej:
siateczkę
śródplazma-
nychjestobecnieponad4mlnksenobio-
tycznągładkąisiateczkęśródplazma-
tyków.
tycznąszorstką.
Ludzkiekomórkibroniąsięprzedszko-
dliwymdziałaniemtoksynwdwojakispo-
Siateczkaśródplazmatycznagładka
sób:
Siateczkaśródplazmatycznagładka–SER
•wypompowującjenazewnątrzzapomo-
cątransporterówcząsteczkowych(opi-
(ang.smoothendoplasmicreticulum)jest
sanychnas.24).
systememrozgałęziającychsię,wzajemnie
połączonychrurekośrednicy20–30nm,
•neutralizującjechemiczniezapomocą
cytochromówP450(aniekiedytakżeza
którychścianęstanowibłonazawierająca
pomocąperoksysomów).
wielebiałekreceptorowych,enzymatycz-
nychikanałowych.SERwystępujeobficie
wwieluwyspecjalizowanychkomórkach,
CytochromyP450(CYP)
np.wkomórkachmięśniowych,wątrobo-
Detoksykację
zapoczątkowują
błonowe
wychiprodukującychsteroidyorazinnych.
kompleksyenzymatyczne–cytochromy
Siateczkaśródplazmatycznagładkapeł-
P450(ang.CYP,P–pigment,którywzre-
niważnefunkcje:
•metabolizujelipidy
,
dukowanejformiewykazujemaksimum
absorpcjiprzy450nm;sąenzymamiza-
•detoksykujeszkodliwemetabolityikse-
wierającymihemzatomamiżelaza).Sąza-
nobiotyki,wtymtakżeleki,
kotwiczonewbłonieSERimitochondriów.