Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.3.GeologiaPolskiageologiaEuropy
25
TTZ
BP
głębokośćMoho
Ryc.1-4.PołożeniePolskiigranicegeologicznepłytyeuropejskiej(obwiedzionejbiałąlinią)
natlemapygłębokościpowierzchniMoho(wedługGradaiin.,2009,fg.5,uzupełniona)
BP-basenpanoński,TTZ-strefaTeisseyre’a-Tornquista
Krawędźstarejplatformyjestzarazemszwemtek-
tonicznym,ciągnącymsięodMorzaPółnocnegopo
MorzeCzarne,wzdłużktóregozachodziłowpóźnym
paleozoikutworzenienowejskorupylubmodyfika-
cjastarej,prekambryjskiej.
Wpołudniowo-zachodniejPolscewystępuje
skrajniewschodniaczęśćorogenuwaryscyjskiego
środkowejizachodniejEuropy(rozdział5).Mamy
tamdoczynieniazkolejnąważnąeuropejskągrani-
cątektoniczną-szwemRei.Oddzielaonwewnętrz-
nączęśćorogenu(wPolsce-SudetyZachodnie
iŚrodkowe)odpasazewnętrznego,rozwiniętego
napodłożustrefywcześniejszejakrecjikaledońskiej
(ryc.1-2).Obszarpołożonyprzedczołemtycheks-
ternidówwaryscyjskichstanowiprzedpoleorogenu,
jedyniepośredniokształtowaneprzezprocesytek-
tonicznewjegoobrębie.
Poetapiewaryscyjskim,wpóźnymkarbonie
iwczesnympermiePolskastałasięarenąproce-
sówmagmowychitektonicznych,któredotknęły
całymasywwaryscydówiichprzedpola(rozdział6).
Następnie,wpóźnejczęścipermu,doszłodoutwo-
rzeniarozległegośrodkowoeuropejskiegosystemu
basenówsedymentacyjnych,ciągnącegosięod
AngliiprzezMorzePółnocneiNiemcydoPolski.
Jegorozwójtrwał,wzmieniającychsięramach
tektonicznychipaleogeograficznych,przezcały
mezozoik(rozdział7).Naobszarzekrajuwyraźnym
depocentrumbasenubyłabruzdaśródpolska,cią-
gnącasięwzdłużTTZ,iwyraźnietektonicznieprzez
tęstrefęuwarunkowana.Wypiętrzenieobszarubruz-
dynaprzełomiekredyipaleocenuipowstaniewału
śródpolskiegobyłyczęściąanalogicznychprocesów
inwersjistrukturalnej,powszechniewystępujących